Oman

Sultanaat Oman سلطنة عُمان (Details) (Details) Basisgegevens Officiële landstaal Arabisch Hoofdstad Masqat Regeringsvorm Sultanaat (Absolute monarchie) Staatshoofd Sultan Qaboes bin Said Al Said Religie 82% islam, 15% hindoeïsme, 3% christendom Oppervlakte 309.500 km²  (-% water) Inwoners 2.340.815 (2003) 3.418.085 (2009) (11/km² (2009)) Overige Volkslied Ya Rabbana Ehfid Lana Jalalat Al Sultan Munteenheid Omaanse rial (OMR) UTC +4 Nationale feestdag 18 november Web | Code | Tel. .om | OMN | 968 Voorgaande staten  Sultanaat Muscat en Oman 1971 (Onafhankelijk van het Verenigd Koninkrijk) Topografie Portaal    Landen & Volken

Wadi Shab

Oman, officieel het Sultanaat Oman (Arabisch: سلطنة عُمان Salṭanat ʿUmān), is een land in West-Azië, aan de zuidoostkust van het Arabische Schiereiland. Het grenst aan de Verenigde Arabische Emiraten in het noordwesten, Saoedi-Arabië in het westen, en Jemen in het zuidwesten.

Het land behoort tot de Arabische Liga.

Geschiedenis

Al eeuwenlang is Oman een centrum voor handelaars. In 1508 werd de belangrijkste havenstad, Masqat, door de Portugezen bezet. Tijdens het 150 jarig verblijf van de Portugezen zijn veel sporen in het land achtergebleven, zoals de forten en oude Portugese huizen in Masqat en Muttrah. Zij hielden de controle totdat Oman veroverd werd door de Osmanen, en in 1659 deel ging uitmaken van het Ottomaanse Rijk. De Nederlandse VOC had tussen 1672 en 1675 een handelspost in Masqat. In 1741 werden de Osmanen verdreven door Achmed Ibn Said, een dynastie van sultans vormend waarvan de huidige sultan nog steeds afstamt.

Vroeg in de 19e eeuw groeide Oman uit tot een grote machtsfactor, met bezittingen in Perzië, Beloetsjistan en Zanzibar. Als grootmacht knoopte het land in 1801 diplomatieke betrekkingen aan met Groot-Brittannië. De Britten maakten gebruik van de interne verdeeldheid binnen de leidende Omaanse familie en namen geleidelijk het feitelijke gezag over. Het rijk verbrokkelde en de buitenlandse gebieden gingen verloren met als laatste Zanzibar in 1964. Oman werd in 1891 een Brits protectoraat en bleef dit tot 1971.

Sultan Said Bin Taimur regeerde het land tot 1970. Onder zijn bewind was er nauwelijks sprake van enige ontwikkeling van infrastructuur, gezondheidszorg of onderwijs. De Britten poogden de sultan te overtuigen van de noodzaak het land te ontwikkelen en open te stellen voor buitenlanders, maar met teleurstellende resultaten. In 1970 werd de sultan door zijn enige zoon, sultan Qaboes bin Said Al Said (regeerperiode 1970 - ), afgezet. Na het onderdrukken van opstandelingen in Dhofar, in het uiterste zuiden van Oman, start de sultan met een vernieuwingsproces; scholen, ziekenhuizen, infrastructuur en irrigatieprojecten worden gebouwd. Onder Qaboes en de inkomsten uit olieproductie is de economische situatie van het land enorm verbeterd en bleef het land in vrede met alle andere landen van het Midden-Oosten.

Staatsinrichting en politiek

Sultan Qaboes bin Said Al Said is het staatshoofd van Oman. Hij is tegelijkertijd de minister-president, de minister van defensie, minister van buitenlandse zaken en opperbevelhebber van de strijdkrachten.

Oman is een absolute monarchie. De sultan vaardigt alle wetten uit. Het land heeft geen grondwet, maar heeft wel een basiswet.

De sultan wordt geadviseerd door de Majlis van Oman. De majlis bestaat uit twee kamers: de lagere Adviesgevende Raad (Majlis al-Shura) en de hogere Staatsraad (Majlis al-Dawla). De 84 leden van de Adviesgevende Raad worden elke vier jaar gekozen door de Omaanse bevolking. De 58 leden van de Staatsraad worden door het staatshoofd benoemd.

In 2011, volgend op protesten (Arabische Lente), heeft de sultan toezeggingen gedaan om de majlis meer bevoegdheden te geven.

In oktober 2011 vonden de meest recente verkiezingen plaats. Oman kent geen politieke partijen en de kandidaten worden op persoonlijke titel verkozen. Vrouwen hebben zowel actief als passief kiesrecht.

Bestuurlijke indeling

Zie Deelgebieden van Oman voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

(1) Ad Dachiliyah, (2) Az Zahirah, (3) Al Batinah, (4) Al Buraimi, (5) Al Wusta (6) Asj Sjarqiyah, (7) Dhofar, (8) Musandam en (9) Masqat

Oman is onderverdeeld in vijf regio's (mintaqa, mv. manatiq) en vier gouvernementen (muhafaza, mv. muhafazat). Deze zijn op hun beurt onderverdeeld in kleinere districten, (wilayat).

Bevolking

Bevolking Oman

Er leven 3.418.085 (2009) mensen in Oman. De bevolkingcijfers varieren overigen per bron; volgens de Oman volksstelling van 2010 waren er in 2009 in totaal 3.173.917. Ongeveer een kwart van de totale bevolking zijn gastarbeiders. Oman is één van de dunstbevolkte landen van de wereld, in de kustvlakte met de Golf van Oman in Masqat en Al Batinah woont ongeveer de helft van de totale bevolking. De bevolking groeit echter snel en zal waarschijnlijk elke 20 jaar verdubbelen.

De meeste Omani’s stammen af van Arabische stammen, de Azd en de Nizary. De Azd komen uit Jemen en de Nizary uit de Nadjd-regio in Saoedi-Arabië. De traditionele stammenstructuur is de gehele geschiedenis door bewaard gebleven en pas door de huidige sultan Qabous is het volk verenigd. Ondertussen ontstonden er in de loop der eeuwen veel meer stammen, maar de meerderheid in Oman behoort nu tot de Bani Hinawi-stam (kustbewoners) en de Bani Ghafiri-stam (bedoeïenen).

Er leven nog verschillende andere bevolkingsgroepen in Oman. De zogenaamde Zanzibari’s zijn nakomelingen van Omani’s die vroeger naar Zanzibar trokken. Sinds 1970 zijn er velen weer teruggekeerd. Ze spreken naast het Arabisch ook Swahili. Gastarbeiders komen vooral uit Pakistan, India, Bangladesh, de Filipijnen en Sri Lanka en werken vooral in de dienstverlenende sector. De meeste Europeanen, vooral Britten, maar ook Nederlanders werken bij banken of hebben andere hooggekwalificeerde functies, onder meer in de olie-industrie. In het zuidelijke Dhofar wonen o.a. Arabieren afkomstig uit Jemen, nomadische Jebali’s en verschillende bergstammen. In Musandam wonen de Shihuh met Perzische en Arabische voorouders.

Geografie

Oman ligt in de noordoost hoek van het Arabisch schiereiland. Het land ligt tussen 16.40° en 26.20° NB én 51.50° en 59.40° OL. De kustlijn heeft een lengte van 1.700 kilometer en loopt langs de Indische Oceaan, de Arabische Zee, de Golf van Oman en tenslotte via de strategisch belangrijke Straat van Hormuz naar de Perzische Golf.

Het Hadjargebergte of Omangebergte is een bergketen in het noordoosten van Oman, op ongeveer 50 tot 100 kilometer van de Golf van Oman. Het centrale deel van het gebergte wordt gevormd door het massief Djabal Achdar, dat het hoogste en meest woeste deel van het land vormt. De hoogste berg is de Jabal Shams die tot 3.000 meter reikt. Musandam is een schiereiland en is een exclave van Oman, de hoofdplaats is Khasab. Musandam ligt aan de Straat van Hormuz en hier bereiken de hoogste bergen zo'n 1.800 meter.

De grootste steden van Oman zijn:

• Masqat, 85.000 inwoners (agg. meer dan 500.000 inwoners)
• Suhar 91.000
• Rustaq 66.000
• Nizwa 63.000
• Sur 60.000 inwoners

Het klimaat is divers met vochtige kuststreken en droge warme binnenlanden. In de woestijn kan de temperatuur in de zomer oplopen tot 54° C. Juni kent de hoogste gemiddelde temperatuur van 36° C; ter vergelijking in Nederland is juli de warmste maand met een gemiddelde tempertuur van 18° C. De neerslag is beperkt en onregelmatig. In het zuiden van Oman profiteert Dhofar van de moesson vanuit de Indische Oceaan tussen juni en september. De meeste westerse toeristen bezoeken het land tussen oktober en april, maar bezoekers uit de regio geven de voorkeur aan het regenseizoen.

Weergemiddelden voor Oman
Maand	jan	feb	mrt	apr	mei	jun	jul	aug	sep	okt	nov	dec
gemiddelde temperatuur (°C)	22	22	25	30	34	36	34	32	32	30	26	23
neerslag (mm)	12,7	25,4	15,2	17,8	7,6	0,0	0,0	0,0	0,0	0,0	7,6	12,7
bron: Weather.com: Weer in Oman

Economie

Aan het einde van de jaren 40 van de vorige eeuw was landbouw de belangrijkste economische activiteit. De belangrijkste landbouwgebieden lagen in de omgeving van Djabal Achdar en in Dhofar. Landbouwproducten die veel werden verbouwd waren gierst, tarwe, gerst, abrikozen, vijgen en koffie. Oman stond, en staat nog steeds, bekend om de dadels; het was toen het voornaamste uitvoerproduct. In Dhofar werd aan veeteelt gedaan. De visserij was vooral langs de Golf van Oman actief en ook aan parelvisserij werd gedaan. De industrie was van geen betekenins.

In 1925 was een geologische studie gedaan naar olie in het land maar zonder resultaat. Medio jaren dertig nam de belangstelling toe door grote vondsten in Saudi-Arabië. De sultan Said Bin Taimur verleende een concessie voor 75 jaar aan de Iraq Petroleum Company (IPC). IPC had de activiteiten in het land ondergebracht in een aparte organisatie, de Petroleum Development (Oman and Dhofar) Ltd. Vanwege het moeilijke werkterrein, een ontbrekende infrastructuur en een onveilige binnenlandse situatie werd pas in 1956 voor het eerst geboord bij Fahud. Deze put was droog. Zes jaar later werd bij Yibal olie aangeboord en in 1967 werd de eerste olie geëxporteerd. Langzaam maar zeker werden nieuwe velden aangeboord en in 1975 produceerde Oman zo'n 340.000 vaten olie per dag. Dankzij de sterke stijging van de olieprijzen in 1973 kreeg de Omaanse overheid de financiële middelen om in 1974 een belang van 60% te nemen in de nationale oliemaatschappij.

De economie van Oman is sterk afhankelijk van de olieindustrie. In 2010 was bijna 30% van het Bruto Binnenlands Product (BBP) afkomstig uit deze sector. Deze bijdrage kan sterk schommelen als een gevolg van fluctuaties in de olieprijs die op de internationale markt wordt bepaald. Omaanse olie werd in 2010 tegen een gemiddelde dollarprijs van 76,6 per vat verkocht, een stijging van 35% in één jaar. Voor de overheidsinkomsten ligt dit aandeel zelfs op 80% en hetzelfde percentage geldt voor het aandeel van aardolie en aardgas in de exportopbengsten. De belangrijkste exportmarkten van Oman, exclusief olie en gas, zijn de Verenigde Arabische Emiraten, India en Saudi-Arabië. De belangrijkste handelspartners met betrekking tot de importen zijn de Verenigde Arabische Emiraten, de Verenigde Staten en Japan.

Oman beschikt over grote oliereserves. Per eind 2010 werden de reserves getaxeerd op 5,5 miljard vaten en dat is voldoende om het huidige productietempo nog 17 jaar vol te houden. In de periode 2000 tot en met 2010 schommelde de productie tussen de 715.000 en 960.000 vaten olie per dag. In 2010 werden zo'n 865.000 vaten olie per dag naar boven gehaald; dat is gelijk aan 1% van de mondiale olieproductie. De aardgasreserves werden geschat op 700 miljard kubieke meter per ultimo 2010. In de afgelopen tien jaar is de productie verdrievoudigd tot 27 miljard kubieke meter aardgas in 2010. Het staatsbedrijf Petroleum Development Oman (PDO) is de grootste olieproducent van het land. Naast het Omaanse overheid, met een belang van 60%, is Koninklijke Olie ook een groot aandeelhouder in PDO met 34% van de aandelen. De Volksrepubliek China was met een aandeel van ruim 40% de grootste klant van Omaanse olie in 2010 gevolgd door Japan en India.

Trivia

• Het sultanaat Oman financiert de leerstoel Sultan of Oman Chair in Oriental Studies, Islam in the contemporary West aan de Universiteit Leiden. Maurits Berger is benoemd tot hoogleraar Islam in de Westerse wereld.

Zie ook

• Khanjar
• Monumenten op de Werelderfgoedlijst (Het beschermd gebied van de Arabische Oryx in 2007 verwijderd)
• Handelsposten van de VOC in het Midden-Oosten

Externe links

• (en) Ministerie van Informatie
• (en) Ministerie van Buitenlandse Zaken
• (en) Centrale bank van Oman
• (en) Stamboom van de dynastie
• (en) CIA World Factbook: Oman

Mediabestanden

Zie de categorie Oman van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

17°-25° N, 52°-60° O