Ridderkerk

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ridderkerk
Gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van de gemeente Ridderkerk Wapen van de gemeente Ridderkerk
(Details) (Details)
Locatie van de gemeente Ridderkerk
Situering
Provincie Vlag Zuid-Holland Zuid-Holland
Algemeen
Oppervlakte 25,26 km²
- land 23,74 km²
- water 1,52 km²
Inwoners (1 mei 2014) 45.204? (1904 inw/km²)
Hoofdplaats Ridderkerk
Belangrijke verkeersaders A16, A15
Politiek
Burgemeester (lijst) Anny Attema (PvdA)
Economie
Gemiddeld inkomen (2006) € 13.700 per inw.
Gem. WOZ-waarde (2008) € 217.000
WW-uitkeringen (2007) 14 per 1000 inw.
Overig
Postcode(s) 2980-2989
Netnummer(s) 0180, 078 (dorp Oostendam)
CBS-code 0597
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Amsterdamse code 10646
Website www.ridderkerk.nl
Bevolkingspiramide van de gemeente Ridderkerk
Bevolkingspiramide (2008)
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Topografische gemeentekaart van Ridderkerk, sep. 2014

Ridderkerk (Geluidsfragment uitspraak (info / uitleg)) is een plaats, heerlijkheid en gemeente in de Nederlandse provincie Zuid-Holland op het eiland IJsselmonde (een klein gedeelte ligt op het subeiland de Zwijndrechtse Waard). De gemeente telt 45.204 inwoners (1 mei 2014, bron: CBS) en heeft een oppervlakte van 25,32 km². In het dorp Ridderkerk zelf wonen ongeveer 27.000 inwoners. De gemeente is een van de BAR-gemeenten en behoort tot de Stadsregio Rotterdam en de Metropoolregio Rotterdam-Den Haag. Bij Ridderkerk ligt een druk verkeersknooppunt 'Ridderster' van de Rijkswegen A15 en A16. In Ridderkerk ligt ook Rijksweg A38 de kortste snelweg (1,5 km) van Nederland. De weg werd aangelegd in 1980 en loopt van knooppunt Ridderkerk (A16/ A15) naar Ridderkerk.

Naam[bewerken]

De naam Ridderkerk is afkomstig van Riederkercke gelegen in de Riederwaard, waarbij ried verwijst naar het oudnederfrankische woord voor riet.[1]

Volgens een onbekende sage zou de naam echter als volgt zijn ontstaan: vlak nadat Sint-Joris in 1222 heilig werd verklaard, werd door een aantal ridders een kerk gesticht uit zijn naam in het gebied waar nu Ridderkerk ligt.[bron?]

Geschiedenis[bewerken]

Kaart uit 1584 met Ridderkerk

De naam Ridderkerk (Riederkercke) komt voor het eerst voor in een bericht van Hertog Hendrik IV van Brabant, waar sprake is van Riede, gelegen aan de Merwede. De Merwede heet nu de Maas. Waarschijnlijk is het gebied in de 12e eeuw voor het eerst bedijkt. In 1277 droeg Diederik van Alkemade het land, met de kerk in leen, op aan Graaf Floris V, wiens opvolgers meermalen een pastoor aanstelden (patronaatsrecht) in het ambacht Riede in de Riederwaard.

In de 14e eeuw had deze waard veel te lijden van overstromingen en tussen 1373 en 1375 moest de schaarse bevolking zich terugtrekken op de zuidelijke waterkeringen daar de Riederwaard onder water kwam te staan.

In 1404 kwam het herstel van de Molendijk gereed en was de Oud-Reijerwaard herwonnen. Een dijkdoorbraak tijdens de Sint-Elisabethsvloed (1421) werd direct hersteld.

19 december 1427 werd Ridderkerk een ambachtsheerlijkheid en de eerste ambachtsheer is Ridder Roeland van Uitkerke, heer van Uitkerke en Gouverneur van Holland. Hij kreeg deze titel van Filips de Goede. Zijn vrouw, Margaretha van der Clite , wordt in 1441 ambachtsvrouw van Ridderkerk en in datzelfde jaar wordt de polder Nieuw Reijerwaard herdijkt.

In 1446 regelt Margaretha het bestuur en de rechtspraak in haar ambacht. Dit handvest vormde tot in de achttiende eeuw de basis voor het bestuur en de rechtspraak in Ridderkerk. Daarom wordt 1446 beschouwd als het ontstaansjaar van Ridderkerk.

Het dorp Rijsoord in de gemeente Ridderkerk kreeg tijdens de Tweede Wereldoorlog landelijke bekendheid doordat daar op 15 mei 1940 in een schoolgebouw de capitulatieovereenkomst tussen Nederland en Duitsland werd ondertekend door generaal Winkelman.

Rijsoord bezit nog één molen, genaamd De Kersenboom, die in de jaren 90 gerestaureerd is en verplaatst werd naar de andere zijde van het Waaltje, een dode rivierarm.

Archeologie[bewerken]

In de tweede helft van de vorige eeuw heeft de Ridderkerkse bodem veel van zijn geheimen prijsgegeven. Diverse opgravingen door de archeologische diensten toonden sporen van bewoning aan uit de Romeinse tijd. De bewoners hielden zich toen al bezig met akkerbouw en veeteelt.

Ridderkerk kent een aantal vindplaatsen die uitgebreid zijn onderzocht op bewoningssporen. De Kievitsdonk in Bolnes werd bij de aanleg van de Rotterdamseweg onderzocht. Daar zijn vuurstenen voorwerpen gevonden uit een periode van duizenden jaren voor Chr., waaruit blijkt dat de donk, door zijn hoge ligging, in die tijd is gebruikt als kampplaats door rondtrekkende jagers.

De oeverstroken langs de bocht van het Waaltje in Strevelshoek zijn duizend jaar geleden vrij intensief bewoond geweest. Aardewerkvondsten uit de 13e en het begin van de 14e eeuw tonen dit aan. Toen in die tijd het gebied voortdurend overstroomde zijn de bewoners vertrokken en is de bebouwing verdwenen. Ook opgravingen bij De Nes en de voormalige Borchhoeve in Rijsoord leverden waardevolle informatie op over vroegere bewoning binnen de grenzen van Ridderkerk.

De meest opzienbarende opgraving is echter die van het Huis te Woude aan de Ringdijk in Slikkerveer in 1968. In 1371 werd een begin gemaakt met de bouw van een kasteeltje, dat nooit helemaal is afgebouwd. Door de grote vloeden in 1373 en 1374 overstroomde de Riederwaard en kwam het kasteel in het water te staan. Tijdens de Hoekse en Kabeljauwse twisten werd het omvergehaald door de Hoeken die vreesden dat de tegenpartij zich er in zou nestelen. Door latere overstromingen spoelde een kleilaag over de ruïne en onttrok de resten aan het zicht. In 1969 heeft men de restanten van het Huis gedeeltelijk gereconstrueerd. Belangrijke archeologische vondsten ter plekke vulden weer een stukje Ridderkerkse geschiedenis aan.

Kerkelijk[bewerken]

De beschermheilige van Ridderkerk is St. Joris. Ridderkerk maakt deel uit van de Bijbelgordel. Een groot gedeelte van de bevolking is lid van een kerk. De grootste gemeente is de Nederlands Hervormde Gemeente met 10.418 leden (2006). Een van de kerken die door deze gemeente wordt gebruikt is de Singelkerk. Verder zijn er in Ridderkerk onder meer twee grote Gereformeerde Gemeenten en een Hersteld Hervormde Kerk. In totaal zijn er 22 Kerken te vinden in Ridderkerk.

Gemeentewapen[bewerken]

Het wapen van Ridderkerk bevat een afbeelding van een gehelmde Sint Joris te paard, die een draak overwint.

Kernen[bewerken]

Wijken[bewerken]

  • Drievliet/Het Zand is de recentste uitbreiding van de kern Ridderkerk, in het oosten van de gemeente en telt ongeveer 11.000 inwoners. Het bedrijvenpark 'Donkersloot' grenst eraan. De wijk beschikt onder andere over een wijkcentrum, de Fuik, een sporthal, een kunstgras voetbalveld. Aan het Vlietplein zijn diverse winkels en scholen gevestigd. Na 2010 zal dit plein ingrijpend worden gerenoveerd. In Drievliet zijn de basisscholen De Noord, De Botter, De Ark, de ds. G.H. Kerstenschool en de Bongerd gevestigd
  • Ridderkerk Oost
  • Ridderkerk West
  • Centrum
  • Slikkerveer
  • Bolnes
  • Oostendam

Rekarreks[bewerken]

Het Rekarreks is het dialect van de plaats Ridderkerk. Het klassieke dialect is sterk afwijkend van het Nederlands[bron?] en lang niet iedereen zou het kunnen verstaan.[bron?] Tegenwoordig wordt dit klassieke dialect nog maar amper gesproken, een verwaterde versie is echter nog springlevend.

Economie[bewerken]

Winkelen[bewerken]

  • Winkelcentrum Vlietplein
  • Winkelhart Ridderkerk met centrumdelen Jorishof, Koningshof, Ridderhof en Ridderkern
  • Weekmarkt is er iedere vrijdagmorgen van 9.00 tot 15.30 uur op Parkeerterrein Ridderhof, het gedeelte van dit parkeerterrein tussen de Frans Halsstraat en Paulus Potterstraat.
  • Winkelcentrum de Werf

Industrie[bewerken]

Gelegen langs de rivieren de Noord en de Nieuwe Maas ontwikkelden zich in vroeger jaren diverse scheepswerven. In de kern Bolnes 'Boele-Bolnes' en in Slikkerveer 'De Groot & Van Vliet'. De heer Cornelis Verolme, eigenaar van Verolme Scheepswerf Alblasserdam (V.S.A.) en later RSV (Rijn-Schelde-Verolme) was woonachtig te Ridderkerk.
In Rijsoord werd vlas verbouwd en verwerkt tot linnen en touw. Het vlas werd geroot in het Waaltje. Uit het vlas werd ook lijnzaad gewonnen en geëxporteerd door de firma De Groot & Van Nes.

De haven van Ridderkerk is de Ridderhaven.

Bedrijventerreinen[bewerken]

  • Bedrijventerrein Cornelisland
  • Bedrijventerrein Donkersloot Noord/de Woude
  • Bedrijventerrein Donkersloot Zuid
  • Bedrijventerrein De Gieterij
  • Glastuinbouw Nieuw-Reijerwaard
  • Bedrijventerrein Veren Ambacht

Recreatie[bewerken]

Het vlas is allemaal verdwenen uit het dorp, maar het Waaltje trekt nu vele toeristen en sportvissers. Er zijn enkele plekken langs de oevers waar men roeiboten en kano's kan huren. Ook voor visboten (fluisterboten) en verhuur van visspullen kan men er terecht.

Monumenten[bewerken]

In de gemeente zijn er een aantal rijksmonumenten en oorlogsmonumenten, zie:

Openbaar vervoer[bewerken]

Ridderkerk heeft 2 verschillende OV mogelijkheden. De bus en de Waterbus. Deze legt aan bij P+R De Schans 51° 53′ 13″ NB, 4° 37′ 11″ OL. Bij de P+R De Schans leggen 2 Waterbus-lijnen aan:

Waterbus lijnen Van Via Naar
Lijn 6 Ridderkerk Krimpen a/d Lek Kinderdijk
Lijn 20 Rotterdam (Willemskade) - Dordrecht (Merwekade)

Ook rijden er in Ridderkerk veel bussen van en naar Rotterdam. Het merendeel van de bussen in Ridderkerk rijdt via de Rotterdamseweg naar Rotterdam Zuidplein.

Buslijnen Van Via Naar
RET-nachtbus B16 Rotterdam Centraal Station Ridderkerk Rotterdam Centraal Station
Buslijn 11 Ridderkerk centrum n.v.t Dordrecht Centraal Station
Buslijn 12 Dordrecht Centraal Station n.v.t Ridderkerk centrum
Buslijn 87 Rotterdam Kralingse Zoom n.v.t Sliedrecht
Buslijn 89 Rotterdam Kralingse Zoom n.v.t Alblasserdam
Buslijn 90 Rotterdam Zuidplein n.v.t Utrecht Centraal Station
Buslijn 91 Rotterdam Zuidplein n.v.t Sliedrecht
Buslijn 92 Rotterdam Zuidplein Rijsoord Dordrecht Centraal Station
Buslijn 140 Rotterdam Kralingse Zoom Ridderkerk Rotterdam Kralingse Zoom
Buslijn 143 Rotterdam Kralingse Zoom n.v.t Ridderkerk 't Zand
Buslijn 144 Rotterdam Zuidplein Slikkerveer Dordrecht Centraal Station
Buslijn 145 Rotterdam Zuidplein Ridderkerk Rotterdam Kralingse Zoom
Buslijn 146 Rotterdam Zuidplein n.v.t Ridderkerk 't Zand
Buslijn 187 Rotterdam Kralingse Zoom n.v.t Sliedrecht
Buslijn 190 Rotterdam Zuidplein n.v.t Streefkerk
Buslijn 191 Rotterdam Zuidplein n.v.t Sliedrecht
Buslijn 290 Rotterdam Zuidplein n.v.t Ridderkerk Ridderhaven
Buslijn 601 Barendrecht station Ridderkerk centrum Ridderkerk Bolnes
Buslijn 691 Rotterdam Zuidplein n.v.t Harnixveld

Ook beschikt Ridderkerk over de RET-nachtbus lijn B16.

Tram of metro[bewerken]

Al sinds de jaren 90 zijn er plannen om een metrolijn of tramlijn vanuit Rotterdam naar Ridderkerk te laten lopen om Ridderkerk ook te voorzien van hoogwaardig openbaar vervoer. Rond 2002 komt de optie 'TramPlus' in beeld, vanwege de lagere kosten en de vrees dat de metro zou zorgen voor een toename van de criminaliteit vanuit Rotterdam. In 2004 stemt de gemeenteraad in met een door de stadsregio Rotterdam uitgevoerde studie om een hoogwaardig OV naar Ridderkerk aan te leggen, maar laat ook zelf een studie uitvoeren. Uit beide studies lijkt de tram de meestbelovende optie te zijn. In april 2005 wordt ook de tweede studie goedgekeurd en wordt begonnen met het maken van een planstudie. Er is veel weerstand vanuit de bevolking, er is zelfs een actiecomité samengesteld. Het college van B&W is in het najaar van 2007 met een tracévoorstel gekomen, waarna de gemeenteraad op 18 december 2007 mocht stemmen over dit voorstel.Het college van B&W gaf de voorkeur aan een compromisvariant (tram tot in het centrum), terwijl de Stadsregio daar geen brood in ziet en heeft aangegeven dit niet te willen financieren. In de gemeenteraad werd een collegevoorstel met aanvullende moties aangenomen met 15 stemmen voor (PvdA, CDA, VVD (2 leden), ChristenUnie) en 14 stemmen tegen (SGP, Leefbaar Ridderkerk, VVD (1 lid), Ridderkerks Belang, D66Groenlinks, Lokaal Sociaal). De lijn zou tot het centrum doorgetrokken worden, maar wel werden er 2 aanvullende varianten onderzocht. Voor het tweede deel van het tracé moet een nieuwe stedelijke visie ontwikkeld worden, voordat een beslissing genomen gaat worden. In mei 2008 kwam het college met een definitieve variant naar buiten, wat het resultaat was van de verkenning van de aanvullende varianten op het eerste gedeelte van de lijn. De nu geprojecteerde lijn gaat vanuit de Beverwaard ten zuiden van de Rotterdamse weg langs, over de sportvelden van RVVH, over de Koninginneweg naar het gemeentehuis. Opmerking: De plannen voor de tram zijn tijdelijk gestaakt tot 2014.

Politiek[bewerken]

Gemeenteraad[bewerken]

De gemeenteraad van Ridderkerk bestaat uit 27 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 1994:

Gemeenteraadszetels
Partij 1994 1998 2002 2006 2010 2014
Leefbaar Ridderkerk¹ - - 7 4 10 6
PvdA 7 8 6 8 4 2
CDA 6 5 5 3 2 3
VVD 4 6 3 3 2 2
SGP - - 4 6 5 5
GPV-RPF-SGP 7 8 - - - -
GroenLinks-D66² 4 2 2 1 2 2
Lokaal Sociaal - - - 1 - -
ChristenUnie - - 2 3 2 3
Echt Voor Ridderkerk - - - - - 5
Overigen 1 - - - - -
Totaal 29 29 29 29 27 29

¹) Vanuit Leefbaar Ridderkerk heeft zich in 2012 Groep Koppes gevormd met 4 leden. De Groep Koppes deed bij de verkiezingen van 19 maart 2014 mee onder de naam Echt Voor Ridderkerk (lijst 9).
²) In 1994 en 1998 deed alleen D66 mee.

College[bewerken]

Het College van burgemeester en wethouders 2014-2018 bestaat uit een coalitie van Leefbaar Ridderkerk, SGP, ChristenUnie en CDA. De samenstelling van het college is als volgt:

  • Burgemeester Anny Attema
  • Henk Dokter (Wethouder namens Leefbaar Ridderkerk)
  • Volbregt Smit (Wethouder namens SGP)
  • Tineke Keuzenkamp-van Emmerik (Wethouder namens CDA)
  • Marten Japenga (Wethouder namens ChristenUnie)

Bekende inwoners[bewerken]

Geboren[bewerken]

Woonachtig[bewerken]

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Rotterdam      Nederlek 
   Brosen windrose nl.svg  Molenwaard
Alblasserdam 
 Barendrecht   Zwijndrecht   Hendrik-Ido-Ambacht 
Bronnen, noten en/of referenties