Kabinet-Kok II

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kabinet-Kok II
Paars II
De bordesscène van het kabinet-Kok II bij Paleis Noordeinde[1] op 3 augustus 1998
De bordesscène van het kabinet-Kok II bij Paleis Noordeinde[1] op 3 augustus 1998
Coalitie PvdA, VVD, D66
Zeteltal TK 45 + 38 + 14 = 97
Premier dr. W. (Wim) Kok
Beëdiging 3 augustus 1998
Demissionair 16 april 2002
Ontslagdatum 22 juli 2002
Voorganger Kok I
Opvolger Balkenende I
Zetels in de Tweede Kamer
Zetels in de Tweede Kamer
Overzicht kabinetten
Portaal  Portaalicoon   Politiek

Het kabinet-Kok II (ook bekend als Paars II)[2] was de uitvoerende tak van de Nederlandse overheid van 3 augustus 1998 tot 22 juli 2002. Het kabinet werd gevormd door de politieke partijen Partij van de Arbeid (PvdA), Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) en de Democraten 66 (D66) na de Tweede Kamerverkiezingen van 1998. Het kabinet-Kok II was een meerderheidskabinet dat zowel in de Eerste Kamer en Tweede Kamer kon rekenen op een ruime meerderheid. Het kabinet-Kok II was een voortzetting van het vorige kabinet Kok I.

Verloop[bewerken]

Omdat het kabinet een voortzetting is van het vorige kabinet wordt het beleid dat is ingezet doorgezet. Minister van Financiën Gerrit Zalm streeft naar meer versterking van de economische positie van Nederland. Het kabinet besluit dat er door de grotere economische slagkracht meer rekening moet worden gehouden met het leefmilieu. Doordat de economie goed draait, ontstaat er krapte op de arbeidsmarkt en dat zorgt voor een iets oplopende inflatie. Minister Gerrit Zalm zet het beleid van de privatisering van staatsbedrijven verder door, de verzelfstandiging van de Nederlandse Spoorwegen (NS) wordt daarnaast afgerond. In het kader van verdere marktwerking pakt het kabinet ook de taxibranche aan. Terwijl voordien alleen met zelfregulering werd gewerkt, werd de vrijheid in de branche aan banden gelegd met de taxiwet in 2000.

Er wordt meer aandacht besteed aan de versterking van de sociale cohesie, het wegwerken van achterstanden, integratie, toegankelijke zorg. Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Bram Peper zet zich in voor de verbetering van de kwaliteit van de overheid en de veiligheid in de woonomgeving.

In 1998 komt staatssecretaris van Justitie Job Cohen met het wetsvoorstel voor de openstelling van het burgerlijk huwelijk voor mensen met het zelfde geslacht. De wet die dit regelt treed op 1 april 2001 in werking. Dit was wereldwijd de allereerste legalisatie van een huwelijk tussen twee partners van hetzelfde geslacht. Het homohuwelijk in Nederland is geen apart huwelijk, oftewel een huwelijksvorm die uitsluitend gericht is op twee personen van hetzelfde geslacht.

Op 19 mei 1999 verwerpt de Eerste Kamer het wetsvoorstel tot invoering in de Grondwet van de mogelijkheid van een correctief wetgevings-referendum. Alhoewel vooraf door velen werd gedacht dat het voorstel voldoende stemmen zou halen, bleek de tegenstem van VVD–Eerste Kamerlid Hans Wiegel de nekslag. De voormalig partijleider van de VVD was het enige overgebleven VVD–Eerste Kamerlid die tegenstemde, deze stemming in de Eerste Kamer zou de geschiedenis in gaan als de Nacht van Wiegel. De daarop volgende kabinetscrisis resulteerde in een ontslag aanvraag van het kabinet. Na een succesvolle bemiddelingspoging van vice-president van de Raad van State Herman Tjeenk Willink werd op 8 juni 1999 deze ontslagaanvraag weer ingetrokken.[3][4]

De medisch-ethische kwestie rondom euthanasie wordt verder uitgewerkt. Op 9 augustus 1999 wordt het wetsvoorstel voor een definitieve regeling voor euthanasie ingediend door vicepremier en minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Els Borst en minister van Justitie Benk Korthals. De wet 'Toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding' treed op 1 april 2002 in werking. De arts dient zich bij de uitvoering van euthanasie wel aan wettelijk vastgelegde zorgvuldigheidseisen te houden en achteraf dienen evaluatiecommissies aan te geven of de juiste regelingen in acht genomen zijn. Op basis hiervan besluit het Openbaar Ministerie (OM) of een strafvervolging moet worden ingesteld.[5]

Op 30 maart 2001 maakt Koningin Beatrix de verloving bekend van prins Willem-Alexander met de Argentijnse Máxima Zorreguieta. Haar vader Jorge Zorreguieta bleek ten tijde van de militaire dictatuur onder generaal Jorge Videla staatssecretaris te zijn geweest van Landbouw en Veeteelt. Minister-president Wim Kok schakelt minister van staat en voormalig minister van Buitenlandse Zaken Max van der Stoel in om Jorge Zorreguieta te overtuigen de huwelijksvoltrekking niet bij te wonen, hetgeen hem lukte. Op 3 juli 2001 wordt de toestemmingswet voor het huwelijk van prins Willem-Alexander met Máxima Zorreguieta aangenomen.[6]

In 2001 wordt door staatssecretaris van Justitie Ella Kalsbeek de nieuwe vreemdelingenwet ingevoerd die de toelating van vluchtelingen moet beperken tot de "echte gevallen", het ingediende wetsvoorstel was eerder door haar voorganger voormalig staatssecretaris van Justitie Job Cohen ingediend.

Personele wijzigingen[bewerken]

Op 7 juni 1999 treed minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij Haijo Apotheker (D66) af nadat hij zich als voormalig lokaal politicus niet kon aarden in de landelijke politiek. De daaropvolgende dag wordt Europarlementariër Laurens Jan Brinkhorst (D66) beëdigt als zijn opvolger.

Op 13 maart 2000 stapt minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Bram Peper (PvdA) op naar aanleiding van een door de gemeente Rotterdam openbaar gemaakt onderzoek naar zijn declaratiegedrag uit de tijd dat hij burgemeester van Rotterdam was. Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Klaas de Vries (PvdA) volgt hem op 24 maart 2000 op als minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Hij wordt die zelfde dag opgevolgd door staatssecretaris van Financiën Willem Vermeend (PvdA) als minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, tegelijkertijd wordt PvdA–Tweede Kamerlid Wouter Bos beëdigd als staatssecretaris van Financiën.

Op 1 januari 2001 treed staatssecretaris van Justitie Job Cohen af nadat hij is benoemd tot burgemeester van Amsterdam. Hij wordt die zelfde dag opgevolgd door Tweede Kamerlid Ella Kalsbeek (PvdA).

Minister van Defensie Frank de Grave en Amerikaanse minister van Defensie William Cohen bij het Pentagon op 25 september 2000.
Minister-president Wim Kok en president van Rusland Vladimir Poetin op 19 januari 2001.
President van Rusland Vladimir Poetin, staatssecretaris van Buitenlandse Zaken Dick Benschop, minister-president Wim Kok, minister van Buitenlandse Zaken Jozias van Aartsen en minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij Laurens Jan Brinkhorst tijdens een vergadering op het Kremlin op 19 januari 2001.
Minister van Buitenlandse Zaken Jozias van Aartsen en Amerikaanse onderminister van Defensie Paul Wolfowitz bij het Pentagon op 18 mei 2001.
Minister van Buitenlandse Zaken Jozias van Aartsen op het Pentagon op 18 mei 2001.

Ambtsbekleders[bewerken]

Ambtsbekleders Ministers / Ministerie Termijn Partij
W. (Wim) Kok dr.
W. (Wim) Kok

(1938)
Minister-president Algemene Zaken 22 augustus 1994 –
22 juli 2002
PvdA
A. (Annemarie) Jorritsma A. (Annemarie) Jorritsma
(1950)
Vicepremier /
Minister
Economische Zaken 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
E. (Els) Borst dr.
E. (Els) Borst

(1932–2014)
Vicepremier Volksgezondheid, Welzijn en Sport 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
D66
Minister 22 augustus 1994 –
22 juli 2002
A. (Bram) Peper dr.
A. (Bram) Peper

(1940)
Minister Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties 3 augustus 1998 –
13 maart 2000
(afgetreden)
PvdA
R.H.L.M. (Roger) van Boxtel mr.
R.H.L.M. (Roger) van Boxtel

(1954)
13 maart 2000 –
24 maart 2000
(waarnemend)
D66
K.G. (Klaas) de Vries mr.
K.G. (Klaas) de Vries

(1943)
24 maart 2000 –
22 juli 2002
PvdA
J.J. (Jozias) van Aartsen J.J. (Jozias) van Aartsen
(1947)
Minister Buitenlandse Zaken 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
G. (Gerrit) Zalm dr.
G. (Gerrit) Zalm

(1952)
Minister Financiën 22 augustus 1994 –
22 juli 2002
VVD
A.H. (Benk) Korthals mr.
A.H. (Benk) Korthals

(1944)
Minister Justitie 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
F.H.G. (Frank) de Grave mr.
F.H.G. (Frank) de Grave

(1955)
Minister Defensie 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
L.M.L.H.A. (Loek) Hermans drs.
L.M.L.H.A. (Loek) Hermans

(1951)
Minister Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
T. (Tineke) Netelenbos T. (Tineke) Netelenbos
(1944)
Minister Verkeer en Waterstaat 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
H.H. (Hayo) Apotheker drs.
H.H. (Hayo) Apotheker

(1950)
Minister Landbouw, Natuurbeheer en Visserij 3 augustus 1998 –
7 juni 1999
(afgetreden)
D66
L.J. (Laurens Jan) Brinkhorst mr.dr.
L.J. (Laurens Jan) Brinkhorst

(1937)
8 juni 1999 –
22 juli 2002
D66
K.G. (Klaas) de Vries mr.
K.G. (Klaas) de Vries

(1943)
Minister Sociale Zaken en Werkgelegenheid 3 augustus 1998 –
24 maart 2000
(afgetreden na benoeming
tot minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties)
PvdA
Netherlands politic personality icon.svg mr.dr.
W.A.F.G. (Willem) Vermeend

(1948)
24 maart 2000 –
22 juli 2002
PvdA
J.P. (Jan) Pronk dr.
J.P. (Jan) Pronk

(1940)
Minister Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer 3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
Ambtsbekleder Minister / Portefeuille / Ministerie Termijn Partij
E.L. (Eveline) Herfkens mr.
E.L. (Eveline) Herfkens

(1952)
Minister Ontwikkelingssamenwerking
(Buitenlandse Zaken)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
R.H.L.M. (Roger) van Boxtel mr.
R.H.L.M. (Roger) van Boxtel

(1954)
Minister Grote Steden- en Integratiebeleid
(Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
D66
Ambtsbekleders Staatssecretarissen / Portefeuille / Ministerie Termijn Partij
Netherlands politic personality icon.svg drs.
G.M. (Gijs) de Vries

(1956)
Staatssecretaris Koninkrijksrelaties, Rampenbestrijding en Streektalen
(Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
D.A. (Dick) Benschop drs.
D.A. (Dick) Benschop

(1957)
Staatssecretaris Europese Zaken en Internationale Milieu-aangelegenheden
(Buitenlandse Zaken)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
Netherlands politic personality icon.svg mr.dr.
W.A.F.G. (Willem) Vermeend

(1948)
Staatssecretaris Fiscale Zaken, Financiën Lagere Overheden,
Muntwezen en Staatsloterij
(Financiën)
22 augustus 1994 –
24 maart 2000
(afgetreden na benoeming
tot minister van Sociale
Zaken en Werkgelegenheid)
PvdA
W.J. (Wouter) Bos drs.
W.J. (Wouter) Bos

(1963)
24 maart 2000 –
22 juli 2002
PvdA
M.J. (Job) Cohen mr.dr.
M.J. (Job) Cohen

(1947)
Staatssecretaris Vreemdelingenzaken, Immigratie, Integratie, Asiel,
Jeugdbescherming, Personen- en Familierecht
en Reorganisatie Zittende Magistratuur
(Justitie)
3 augustus 1998 –
1 januari 2001
(afgetreden na benoeming
tot burgemeester
van Amsterdam)
PvdA
N.A. (Ella) Kalsbeek mr.
N.A. (Ella) Kalsbeek

(1955)
1 januari 2001 –
22 juli 2002
PvdA
Netherlands politic personality icon.svg drs.
G. (Gerrit) Ybema

(1945–2012)
Staatssecretaris Internationale Handel, Toerisme, Regionale
Industrialisatie, Consumentenbeleid
en Startende Ondernemingen
(Economische Zaken)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
D66
H.A.L. (Henk) van Hoof H.A.L. (Henk) van Hoof
(1947)
Staatssecretaris Materieelvoorziening, Personeelsbeleid
en Samenwerking Krijgsmachtorganisaties
(Defensie)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
A.M. (Margo) Vliegenthart A.M. (Margo) Vliegenthart
(1958)
Staatssecretaris Welzijn-, Gehandicapten-, Jeugd- en Ouderenbeleid,
Verpleging en Verzorging en Sport
(Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
K.Y.I.J. (Karin) Adelmund drs.
K.Y.I.J. (Karin) Adelmund

(1949–2005)
Staatssecretaris Basis-, Speciaal- en Voortgezet Onderwijs
(Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
F. (Rick) van der Ploeg dr.
F. (Rick) van der Ploeg

(1956)
Cultuur-, Kunst- en Mediabeleid
(Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
J.M. (Monique) de Vries drs.
J.M. (Monique) de Vries

(1947)
Staatssecretaris Telecommunicatie, Post en Water
(Verkeer en Waterstaat)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
G.H. (Geke) Faber mr.
G.H. (Geke) Faber

(1952)
Staatssecretaris Natuur- en Landschapsbeheer,
Visserij en Voedselkwaliteit
(Landbouw, Natuurbeheer en Visserij)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
PvdA
J.F. (Hans) Hoogervorst drs.
J.F. (Hans) Hoogervorst

(1956)
Staatssecretaris Sociale Zekerheid en Arbeidsomstandigheden
(Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
Netherlands politic personality icon.svg mr.
A.E. (Annelies) Verstand

(1949)
Arbeid-, Zorg- en Emancipatiebeleid
(Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
D66
J.W. (Johan) Remkes J.W. (Johan) Remkes
(1951)
Staatssecretaris Volkshuisvesting en Stedenbeleid
(Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer)
3 augustus 1998 –
22 juli 2002
VVD
Bron: Kabinet-Kok II Rijksoverheid.nl

Kabinetsformatie[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Kabinetsformatie Nederland 1998 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Reden ontslagaanvraag[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Kabinetscrisis over het Srebrenica-drama voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Op 10 april 2002 verscheen het eindrapport van het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies over de rol die Dutchbat had gehad bij de Val van Srebrenica. Naar aanleiding van de resultaten hiervan diende het kabinet op 16 april 2002 zijn ontslag in. Er waren nog slechts 29 dagen te gaan tot de Tweede Kamerverkiezingen van 2002. Daarom werden er naar aanleiding van dit aftreden geen vervroegde verkiezingen uitgeschreven. Het kabinet werd demissionair en kreeg de opdracht de lopende zaken waar te nemen, waaronder ook de reeds geplande verkiezingen vielen.[7][8]

Noemenswaardigheden[bewerken]

  • Annemarie Jorritsma en Els Borst zijn de eerste en anno 2017 nog altijd enige vrouwelijke vicepremiers in de parlementaire geschiedenis.
  • Negen bewindslieden van het kabinet; Kok, Jorritsma, Borst, Van Aartsen, Zalm, De Grave, Netelenbos, Vermeend en Pronk zaten ook in het vorige kabinet.
  • Zeven ambtsbekleders van het kabinet diende ooit als partijleider; Kok, Bos en Cohen (PvdA), Van Aartsen en Zalm (VVD) en Borst en Brinkhorst (D66).

Zie ook[bewerken]