Roken (tabak)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Een brandende sigaret
Een brandende sigaret
Verboden te roken
Verboden te roken

Roken is het door middel van inhaleren nuttigen van de rook van smeulende tabak. Er zijn andere genotmiddelen en drugs die ook gerookt kunnen worden, maar indien er geen verdere aanduiding gegeven is, wordt met "roken" het roken van tabak bedoeld. Roken is schadelijk voor de gezondheid; de rookverslaving die optreedt wordt veroorzaakt door de stof nicotine. Het 'trek' hebben in een sigaret is feitelijk een signaal van het lichaam richting de hersenen dat het lichaam nicotine wil, vanwege pijn veroorzaakt door de teer de teer werkt langer dan de nicotine.

Tabak is overal ter wereld vrij verkrijgbaar, hoewel er meestal wel hoge accijns op wordt geheven, en ook anderszins het roken tegenwoordig meestal wordt ontmoedigd. In Nederland gebeurt dit bijvoorbeeld via de Tabakswet die sinds 1 januari 2004 iedere werknemer het recht geeft op een rookvrije werkplek (ook in de horeca). In België gebeurt dit onder andere via een gedeeltelijk rookvrije horeca.

Inhoud

[bewerk] Geschiedenis

Roken toegestaan
Roken toegestaan
Indianen en bewoners Nieuw-Nederland roken de vredespijp
Indianen en bewoners Nieuw-Nederland roken de vredespijp
Turkse vrouwen roken een Hookah (ca. 1910)
Turkse vrouwen roken een Hookah (ca. 1910)
Een rokende Nama-vrouw in de Namibische Kalahariwoestijn
Een rokende Nama-vrouw in de Namibische Kalahariwoestijn
Een man draait een sigaret op zijn dak, Palestina
Een man draait een sigaret op zijn dak, Palestina
Wegwijzer naar rookruimte
Wegwijzer naar rookruimte
Cover van de Vantiy Fair, 30 june 1877; de Ottomaanse staatsman Midhat Pasha
Cover van de Vantiy Fair, 30 june 1877; de Ottomaanse staatsman Midhat Pasha
Anti-rook-campagne in de metro van Japan
Anti-rook-campagne in de metro van Japan
Dorothy Short als Mary Lane
Dorothy Short als Mary Lane
Een lokale bewoner zit een sigaret te roken op een brug over de Calo-rivier
Een lokale bewoner zit een sigaret te roken op een brug over de Calo-rivier
Roken in een bar in Montmartre
Roken in een bar in Montmartre
Kroonprinses Luise laat Oberst von Köckeritz na het eten zijn gewone pijp roken en krijgt daarvoor complimenten van Frederik Wilhelm III
Kroonprinses Luise laat Oberst von Köckeritz na het eten zijn gewone pijp roken en krijgt daarvoor complimenten van Frederik Wilhelm III
In Tokio mag je op straat niet roken, er zijn speciale rookruimtes
In Tokio mag je op straat niet roken, er zijn speciale rookruimtes
Rokersbus voor het station in Tokio
Rokersbus voor het station in Tokio
In bepaalde landen mag je niet (binnen) in openbare gelegenheden roken, hier moeten mensen juist buiten op straat staan
In bepaalde landen mag je niet (binnen) in openbare gelegenheden roken, hier moeten mensen juist buiten op straat staan

Voor de oorspronkelijke bewoners van het Amerikaanse continent is het roken van tabak al zeer lang een onderdeel van de cultuur. Van de Maya's is bekend dat ze rond het jaar 500 al rookten. Aan het einde van de 15e eeuw kwam Christoffel Columbus als eerste Westerling in contact met de tabaksplant. Op 6 november 1492 zette hij twee Spanjaarden, Rodrigo de Jerez en Luis de Torres, aan wal op het eiland Guanahana op de Bahama's. Tot hun verbazing zagen zij dat de bewoners van het eiland gedroogde opgerolde kruiden rookten. Vooral De Jerez vond dit een interessant gezicht, en terug in Spanje in zijn geboortestad Ayamonte liep hij ostentatief op straat te roken. Hij werd prompt opgepakt op verdenking van tovenarij. Het duurde zeven jaar voordat hij zijn onschuld kon bewijzen en werd vrijgelaten. Een en ander kon niet voorkomen dat de gewoonte zich sindsdien over Europa en verder over de wereld verspreidde.

Tot het begin van de 20e eeuw waren vooral de sigaar en pijp in zwang. Later werd vooral de sigaret populair; voor de massaproductie ervan is de sinds de industriële revolutie gegroeide tabaksindustrie verantwoordelijk. Tot ca. 1975 beleefde het roken een opmars in allerlei facetten van het openbare leven. Rond 1945 was het een heel normaal en vriendschappelijk gebaar om een 14-jarige jongen een 'cigaret' te presenteren met de vraag "rook jij al?" Bioscopen, bussen, trams en treinen waren voorzien van asbakken. Sportprogramma's op televisie (zoals het verslag van de twaalfde Elfstedentocht van 1963) werden niet zelden gepresenteerd door een rokende verslaggever. Tot in de jaren '80 stond bij kapper en schoonheidssalon een glaasje sigaretten op tafel. Op lagere en middelbare scholen stonden leraren rokend voor de klas; op sommige scholen in het hoger onderwijs rookten ook de studenten tijdens de colleges. Hoogwaardigheidsbekleders lieten zich al rokend interviewen, door shagrokende journalisten. Ook Koningin Juliana kwam regelmatig rokend in beeld. Een rookvrije werkplek was, op kantoren, een grote uitzondering.

Omstreeks 1950 werd door Sir Richard Doll het verband tussen roken en longkanker aangetoond. Veel mensen hadden dit in de oorlog opgelopen door het roken van in krantenpapier gedraaide shagies en nu kwam er een tegenbeweging op gang. In heel Europa kwam op de verpakking van rookwaren de waarschuwing te staan, dat roken de gezondheid schaadt. De waarschuwingen werden in de loop der jaren steeds explicieter en indringender. Reclame voor tabak werd, stapje voor stapje, verboden. Het roken in bijna alle vliegtuigen werd in de jaren '90 verboden; enkele jaren later volgde een rookverbod in het Nederlandse openbaar vervoer. Begin 21e eeuw mag tabak in Nederland en België niet meer worden verkocht aan personen onder de 16 jaar, heeft elke werknemer recht op een rookvrije werkplek en zijn alle openbare gebouwen rookvrij. De enige uitzondering is de horeca, waar in België (cafés waar minder dan de helft van de inkomsten ten gevolge zijn van voedsel tenzij er een speciaal ingerichte aparte ruimte is) nog mag worden gerookt. Maar België is hierin een uitzondering: in veel andere Europese landen is het roken in cafés en restaurants inmiddels wettelijk verboden, op straffe van hoge boetes voor zowel de uitbater als de overtreder. In Nederland is per 1 juli 2008 een definitief rookverbod in uitgaansgelegenheden van kracht. Cafés en restaurants hebben wel de mogelijkheid speciale ruimtes in te richten, zoals een overkapping buiten, met verwarming door warme lucht in de winter.

[bewerk] Roken en gezondheid

Hoewel roken altijd een verondersteld genotmiddel is geweest, werd het aanvankelijk ook ingezet als geneesmiddel. Het werd aangewend bij verkoudheid, reuma, koorts, slangenbeten, zweren en zelfs syfilis. De eerste alarmseinen tegen tabak dateren uit 1809, toen de scheikundige Vauquelin waarschuwde dat tabak gif bevat. Een andere reden waarom men tegen het roken kon zijn was haar associatie met criminaliteit. Pas wanneer halfweg de 20e eeuw de eerste ernstige wetenschappelijke rapporten worden gepubliceerd, ontstaan de tegenstanders die zich tegen de sigaret keren omwille van gezondheidsredenen. Pas in de jaren zestig van die eeuw kan men spreken van preventie omwille van gezondheidsredenen.

De belangrijkste giftige stoffen in tabaksrook zijn:

Tabaksrook bevat nog talloze andere giftige stoffen. Sommige daarvan zijn een gevolg van de wijze waarop de tabak verbouwd is (bestrijdingsmiddelen), andere zitten 'van nature' in de tabaksplant of ontstaan door onvolledige verbranding. Een klein lijstje: nitrosaminen, formaldehyde, arseen (zwaar metaal), cyanide, aceton (nagellak remover), ammoniak, azijnzuur, DDT (een bestrijdingsmiddel), polonium (radioactief element) en benzeenverbindingen.

Statistische onderzoeken wijzen uit dat roken (direct en indirect) verantwoordelijk is voor een groot aantal sterfgevallen, en de kans op vele ziekten vergroot. Ziekten die door roken worden bevorderd zijn onder meer:

Een zware roker is te herkennen aan een veranderde gebitskleur (bruine tanden), onfrisse adem, kleurverandering van de handen (vooral de vingers), voortijdige veroudering van de huid (rimpels), verhoogde kans op haaruitval en een minder goede algehele lichamelijke conditie.

Roken is bijzonder gevaarlijk voor het ongeboren kind, en verlaagt de kans op zwangerschap drastisch (onvruchtbaarheid). Roken kan o.a. bijdragen aan: beschadiging van de eicel en zaadcellen, miskraam (kans is 1,5 à 3x zo groot), wiegendood bij baby's, aangeboren afwijkingen, een lager geboortegewicht van pasgeboren baby's, allergische klachten bij kinderen. Ook veroorzaakt roken tijdens de zwangerschap een verhoogde kans op latere gedragsproblemen bij kinderen.[2]

[bewerk] Rokerslongen

Een rokershoest ontstaat als iemand langdurig (fors) rookt. De teer die de longen binnenkomt als er een trekje aan een tabaksproduct wordt genomen (bijvoorbeeld een sigaret), zet zich vast op het longweefsel. In de longen bevindt zich een enorm aantal trilhaartjes. Deze trilhaartjes hebben als taak het uit de longen drijven van met afval vervuild slijm. De trilhaartjes worden beschadigd door het teer, zodat de longen niet langer goed kunnen worden gereinigd en het vuil zich ophoopt. Dit vuil moet vervolgens worden uitgehoest - ziedaar de rokershoest.

Nicotine, teer en vele andere stoffen die vrijkomen bij het verbranden van tabak, komen de longen binnen. De agressieve gassen uit tabaksrook dringen door de natuurlijke slijmlaag van de longen heen. Deze stoffen tasten de cellen aan; de cellen sterven af. Gevolg is dat vele witte bloedlichaampjes komen helpen om de cellen weer op te bouwen. Bij mensen die veel roken komen er geen normale cellen terug, maar nemen slijmproducerende cellen de lege plaatsen in. Deze produceren zeer veel slijm, waardoor de vervuiling in de longen meegenomen kan worden. De hoeveelheid slijm is echter te groot voor de trilharen; deze kunnen het niet meer aan en raken verlamd. Ook nicotine zorgt ervoor dat de trilharen verlamd raken.

De trilharen voeren het slijm met vuil niet meer af; ze zijn immers verlamd en doen bijna niks meer. De hoeveelheid slijm kan nu alleen nog maar afgevoerd worden door het hoesten, de 'rokershoest'. Vooral 's ochtends hebben rokers er last van: de trilhaartjes die hun werk nog enigszins hebben kunnen doen zijn erin geslaagd een deel van het slijm naar boven te brengen. Dit slijm is klaar om uitgehoest te worden. Veel rokers zullen daarom ook 's ochtends moeten hoesten, meer dan overdag het geval is. Elke keer dat er gehoest wordt, neemt de elasticiteit van het longweefsel af. Op een gegeven moment is de rek bijna volledig uit het weefsel. Deze ziekte heet COPD en kan ernstig invaliderend zijn wanneer er niet gestopt wordt met roken.

[bewerk] Percentage rokers in Europese landen

Het aantal rokers in de EU-landen (percentage van de bevolking boven 15 jaar, data: Europese Commissie, 1999)

Land Vrouwen (%) Mannen(%) Totaal gemiddelde (%)
België 15 31 25
Denemarken 30 32 31
Duitsland 30 43 36.5
Ierland 31 32 31.5
Finland 20 27 23.5
Frankrijk 37 39 38
Griekenland 28 46 37
Groot-Brittannië 28 26 27
Hongarije 27 44 35.5
Italië 17 32 24.5
Ierland 28 29 28.5
Luxemburg 27 39 33
Nederland 29 36 32.5
Noorwegen 32 34 33
Oostenrijk 19 30 24.5
Portugal 7 20 13.5
Spanje 25 42 33.5
IJsland 27 28 27.5
Zweden 22 17 19.5
Zwitserland 27 38 32.5

[bewerk] Roken in de media

Trailerposter The lady from Sjanghai
Trailerposter The lady from Sjanghai

Vaak wordt het voorbeeld van belangrijke anderen (ouders en vrienden) een belangrijke reden geacht om met roken te beginnen. Dergelijke voorbeelden zijn ook in de bioscoop en op televisie te vinden. Dit is mede de reden waarom het tegenwoordig in veel landen verboden is om reclame te maken voor rookwaren. Sindsdien proberen sigarettenfabrikanten dan ook vaak om hun producten via andere wegen onder de aandacht van potentiële klanten te krijgen: product placement in films is een voor de hand liggende manier. Sinds de jaren '90 wordt dan ook weer steeds meer gerookt in films. Andere manieren om roken te stimuleren zijn bijvoorbeeld het sponsoren van culturele gebeurtenissen en popconcerten, autorally's, of het onder dezelfde naam opzetten van een kledingmerk dat formeel los staat van de sigarettenfabrikant. In al deze gevallen gaat het feitelijk om reclame.

[bewerk] Colitis ulcerosa

Roken lijkt iets te beschermen tegen het ontstaan van colitis ulcerosa. Men weet niet waarom dat zo is. Vooral na het stoppen met roken wordt vaker colitis ulcerosa gezien. De nadelen voor de gezondheid wegen hier echter niet op tegen het mogelijke voordeel.

[bewerk] Roken zonder tabak

Sinds kort is er een nieuwe oplaadbare sigaret op de markt die niet de schadelijke stoffen van de normale sigaret bevat, maar wel een kleine dosis nicotine. Voor de zware roker die er maar niet af te krijgen is zou dit een mooi alternatief zijn, echter voor mensen die pas gestopt zijn kan deze sigaret een verleiding zijn weer te gaan roken. Aangezien vele rokers vaak een voorkeur voor hun eigen merk hebben is de kans groot dat zij weer overstappen op hun oude vertrouwde sigaret. Na een rechtszaak in februari 2008 is het verboden reclame te maken voor deze sigaret aangezien deze als "geneesmiddel" gezien wordt. De naam voor deze sigaret is de E-sigaret.

[bewerk] Rokers

Dit is een lijst van beroemde mensen die door hun rookgedrag hebben bijgedragen aan de beeldvorming rondom het roken.

[bewerk] Sigarettenrokers

Een (onvolledige) lijst van sigarettenrokers:

Humphrey Bogarts naam staat spreekwoordelijk gelijk aan roker.
Humphrey Bogarts naam staat spreekwoordelijk gelijk aan roker.
  • Humphrey Bogart - Amerikaans acteur die vaak met een sigaret in zijn mond te zien is. In Amerikaans slang werd zijn achternaam een werkwoord voor het langdurig vasthouden van een joint in plaats van hem door te geven : "Don't bogart that joint!". Overleden in 1957 aan keelkanker. [3]
  • Lauren Bacall - Amerikaans actrice. Haar romance met Humphrey Bogart ontstond in wolken van tabaksrook op de set van haar debuutfilm To have and Have Not.
  • Jacques Brel - rookte overvloedig. Hij kreeg longkanker en een deel van zijn linkerlong werd verwijderd. Nam hierna zijn laatste plaat nog op.
  • Jeanne-Louise Calment - oudste mens aller tijden, stopte op 117-jarige leeftijd met roken, omdat ze door haar blindheid zelf de aansteker niet meer kon vinden.
  • Bette Davis - Amerikaans actrice die zich fel verzette tegen de anti-rookbeweging.[4] Ze had een hoofdrol in de film Now, Voyager uit 1942, met de beroemde scène waarin Paul Henreid twee sigaretten in zijn mond aansteekt en Bette Davis er een aanreikt. (Overleden in 1989, borstkanker).
  • Johnny Depp - Amerikaans acteur. Wordt regelmatig rokend aangetroffen tijdens interviews. In het programma Inside the Actor's Studio verontschuldigde hij zichzelf voor de zelfvergiftiging door sigaretten en stak vervolgens een sigaret op. Hij liet in 2005 weten dat hij zich niet aan een rookverbod in de horeca zal houden.[5]
  • Leonardo DiCaprio - Amerikaanse acteur. Je treft hem bij bijna elke film wel aan met een sigaret.
  • Marlene Dietrich - Duits actrice en zangeres. Het nonchalant roken van sigaretten was een van de aspecten van haar femme fatale-imago.[6]
  • Marianne Faithfull - Brits zangeres met een doorrookte stem. Roken was een van haar minder schadelijke gewoontes. Ze staat met een sigaret op de beroemd geworden hoes van de lp Broken English. Sinds in 2006 een tumor uit haar borst werd verwijderd, probeert ze met roken te stoppen. [7]
  • Theo van Gogh - Nederlands filmregisseur, was zelden te zien zonder een Franse sigaret. Noemde zijn website De Gezonde Roker.
  • Robert Jasper Grootveld - Nederlands kunstenaar. Benoemde zichzelf in de jaren zestig tot anti-rookmagiër en hield in die hoedanigheid anti-rookmanifestaties bij het door een tabaksfabrikant aan de gemeente Amsterdam geschonken beeldje Het Lieverdje. Bleef ondertussen zelf kettingroken.
  • Willem Frederik Hermans - Nederlands schrijver. Schreef het anti-antirookverhaal 'de laatste roker' (1991). Ondernam in 1990 pogingen om te stoppen; overleed in 1995 aan kanker.
  • Bill Hicks - Amerikaans stand-upcomedian, satiricus, en sociaal criticus, die bekend stond om zijn drugsgebruik. In 1988 stopte hij met drugs en viel hij terug op het roken van sigaretten, een thema dat vaak terugkeerde tijdens zijn optredens. (Overleden in 1991, pancreaskanker) [8]
  • Joe Jackson - zanger. Jackson is van New York City naar Engeland verhuisd vanwege het rookverbod in die stad en protesteerde in de media regelmatig tegen de toenemende anti-rookmentaliteit.[9]
  • Koningin Margaretha II van Denemarken - bijgenaamd koningin asbak. Kettingrookster die ook in het openbaar rookte. Claimde gewild en ongewild een uitzonderingspositie, o.a. door haar favoriete, maar vanwege overschrijding van de EU-normen voor teer en nicotine verboden merk Karelia via diplomatieke kanalen te importeren en door te blijven roken in vliegtuigen toen dat verboden werd. Naar haar bijdrage aan de beeldvorming rondom het roken werd aan de Universiteit van Leuven wetenschappelijk onderzoek gedaan.[10] Gaf eind 2006 toe aan de anti-rooklobby door te beloven niet meer in het openbaar te roken.
  • Saparmurad Niazov - dictator van Turkmenistan. Stopte met roken nadat hij vanwege het roken een hartoperatie moest ondergaan. Beval vervolgens zijn ministers ook te stoppen met roken en verbood roken in openbare ruimtes.
  • Iggy Pop - Amerikaans zanger. Hij presteerde het zelfs om op het einde van een interview op de vraag: heeft u zelf nog vragen meneer Pop? te antwoorden: Ja, heeft u een vuurtje? Met de sigaret al tussen de lippen.
  • Joseph Pujol - Frans entertainer. Maakte in de 19e eeuw onder de naam Le Pétomane van flatulentie een variété-act. Een van de onderdelen van zijn optreden was het anaal roken van een sigaret.
  • Jean-Paul Sartre - Frans filosoof. Boegbeeld van het Franse existentialisme waarvan zwarte kleding, coltruien, zonnebrillen en kettingroken de uiterlijke signalen waren. (Overleden 1980, longkanker).
  • Helmut Schmidt - Duits Bondskanselier (1974-1982), verschijnt zelden in het openbaar zonder sigaret en heeft in Die Zeit een eigen column Auf eine Zigarette mit Helmut Schmidt.
  • Barbara Stanwyck - Amerikaans actrice. Viel in haar films op door vuurtjes van behulpzame mannen immer te weigeren en haar sigaretten zelf aan te steken. (Overleden aan hartinfarct)
  • Hunter S. Thompson - Amerikaans schrijver, uitvinder van de gonzojournalistiek en tegencultuuricoon. Bekendst van zijn boeken Fear and Loathing in Las Vegas en Fear and Loathing on the Campaign Trail 1972. In zijn meest typische verschijningsvorm heeft hij een sigaret in een sigarettehouder/filter.
  • Whitney Houston - Amerikaanse zangeres. Wordt regelmatig rokend gezien door de pers terwijl ze in de auto zit.

[bewerk] Sigarenrokers

Een (onvolledige) lijst van sigarenrokers:

  • Red Auerbach - legendarische coach van de Boston Celtics. Hij steekt een sigaar op als hij het idee heeft dat hij de overwinning in zijn zak heeft.
  • Milton Berle - Amerikaans komiek die veel te zien is met een sigaar.
  • Herman den Blijker - Nederlands chefkok. Rookt duidelijk in beeld lange sigaren tijdens de uitzendingen van Herrie in de keuken.
  • Hans Wiegel - Nederlands politicus. Rookt veelvuldig en is bekend via zijn diner, incl sigaar, met Dries van Agt over de kabinetsformatie.
  • Anthony Burgess - romanschrijver en criticus, auteur van A Clockwork Orange en Earthly Powers - rookte tot 80 sigaren, panatela's, cigarillo's, cheroots en/of sigaretten per dag.
  • George Burns - Amerikaans komiek die tijdens zijn voorstellingen bijna altijd een sigaar in zijn hand had.
  • Al Capone - Amerikaans gangster. Bepaalde het beeld van de archetypische maffiabaas: panamahoed, zonnebril en sigaar.
  • Fidel Castro - President van Cuba - zijn vader liet hem kennismaken met sigaren toen hij 15 jaar oud was. Ik had constant een sigaar in mijn mond. Hij stopte met roken toen hij ongeveer 59 was.
  • Winston Churchill - politicus, voormalig minister-president van Groot-Brittannië. Verscheen nimmer in het openbaar zonder sigaar.
  • Bill Cosby - Amerikaans komiek, schrijft zijn liefde voor sigaren toe aan zijn idool Groucho Marx.
  • Tom DeLay - Amerikaans politicus die een lang bekend staat als een voorvechter van het handelsembargo op Cuba. In een foto, in 2005 gepubliceerd door Time Magazine, is DeLay te zien terwijl hij een Cubaanse sigaar rookt.
  • Johan Derksen - Hoofdredacteur van Voetbal International en 'deskundige' bij Voetbal Insite. Was altijd in beeld te zien met een sigaar, ook op foto's poseert hij vaak met sigaar. Haalt in columns ook regelmatig uit naar de anti-rooklobby ("een tevreden roker is geen onruststoker").
  • Drs. P - Zwitsers-Nederlandse tekstschrijver. Rookt sigaren maar heeft verklaard een hekel te hebben aan pijprokers. Basgitaar en klapsigaar is een van de bekendste zinsneden uit zijn lied Dodenrit.
  • Eduard VII - koning van Groot-Brittannië en keizer van India.
  • Sigmund Freud - Rookte prototypisch terwijl zijn patiënten op de bank liggen. Hij merkte over het fallisch symbolisme van sigaren op dat "een sigaar slechts een sigaar [is]".
  • George Gershwin - Amerikaans componist van klassieke muziek en jazz, vaak afgebeeld met een sigaar.
  • Jip Golsteijn - Nederlands popjournalist, liefhebber van grote Cubaanse sigaren.
  • Che Guevara - Argentijns revolutionair, rookte veel sigaren.
  • Matthijs van Heijningen - Nederlands filmproducent, het roken van grote sigaren hoort bij zijn imago.
  • Rodrigo de Jerez - Waarschijnlijk de eerste Europeaan die rookte. Hij nam deel aan Columbus' eerste reis naar Amerika en maakte op Cuba kennis met de gewoonte om de rook van "gedroogde kruiden, gewikkeld in een blad" te inhaleren. Het ging hier om tabak. Thuis in Spanje werd zijn rookgedrag als een duivelse gewoonte gezien; volgens de overlevering veroordeelde de Inquisitie hem daarom tot zeven jaar opsluiting. (Van Columbus wordt aangenomen dat hij nooit heeft gerookt. Van de gedroogde tabaksbladeren die inlanders hem op de Bahama's aanboden, maakte hij geen gebruik.)
  • Michael Jordan - Berucht sigarenroker, vaak met een sigaar gezien in de kleedkamer gedurende kampioenschapsvieringen.
  • John F. Kennedy - voormalig president van de Verenigde Staten. Toen Kennedy een handelsembargo op Cuba instelde, heeft hij Pierre Salinger de nacht voorafgaand aan het ondertekenen van de Executive Order 1000 Cubaanse sigaren laten bestellen.
  • Bok de Korver - Nederlands eerste stervoetballer. Stond bijna altijd met sigaar op de foto, behalve tijdens wedstrijden.
  • Groucho Marx - Amerikaans komiek en acteur. Zijn karakteristieke snor en sigaarstompje vormen zijn zijn handelsmerken.
  • George Peppard - Amerikaans acteur, rookte zijn leven lang tot longkanker werd geconstateerd en hij overleed. Was veelvuldig, al dan niet rokend, te zien in de (kinder)televisieserie The A-team als 'John Hannibal Smith' met langwerpige sigaren in zijn mond.
  • Rene Rivkin - beursgoeroe uit Australië, staat bekend om zijn flamboyante stijl, altijd aanwezige rozenkrans en het kettingroken van sigaren.
  • P. J. O'Rourke - Amerikaans politiek satiricus, journalist en schrijver. Zei ooit: "Persoonlijk geloof ik dat een hangmat, een goede sigaar en een groot glas gin en tonic de manier is om de planeet te redden."
  • Arnold Schwarzenegger - Oostenrijks filmster en huidige gouverneur van Californië. Fervent sigarenroker.
  • Mark Twain - Amerikaans auteur. Beweerde voortdurend te roken als hij wakker was, zo'n 24 sigaren per dag. Hij merkte tevens op dat stoppen met roken gemakkelijk is: hij heeft het al duizend keer gedaan.
  • Jesse Ventura - Amerikaans voormalig worstelaar, worstelcommentator, acteur en politicus. Beweert dat Arnold Schwarzenegger hem kennis heeft laten maken met sigaren tijdens de opnamen voor de film Predator.
  • Willem II der Nederlanden - Nederlands koning. De Duitse schrijver Franz Dingelstedt in 1847: "Duitse etiquette, Duitse politie, hoor dit en huiver! Willem de Tweede, koning der Nederlanden, rookte een sigaar te paard in uniform. In de open straat een sigaar!"

[bewerk] Pijprokers

Een (onvolledige) lijst van pijprokers:

Douglas MacArthur met een maïskolfpijp.
Douglas MacArthur met een maïskolfpijp.

[bewerk] Cannabisrokers

Een (onvolledige) lijst van cannabisrokers

  • Armand - Nederlandse hippie en protestzanger. Wordt volgens zijn lied Lijpe Harrie nog steeds "elke avond zo stoned als een kruk".
  • The Beatles - symbolen van jaren-zestigdrugsgebruik.
  • Tommy Chong - Samen met Cheech Marin beroemd om hun "cannabis culture"-films. Hij rookt nog steeds.
  • Allen Ginsberg - Amerikaans Beatnikdichter van de Beat Generation - een literaire stroming. Hij vormde een brug tussen de Beatnikbeweging van de jaren 50 en de hippies. Hij zei ooit: "Pot is fun!" ("Wiet is leuk!").
  • Prins Harry - Lid van de Britse koninklijke familie. Hij moest stoppen met zijn marihuanagebruik na een controverse.
  • Jimi Hendrix - Staat op verschillende posters met een joint, trad vrijwel altijd stoned op.
  • Victoriano Huerta - Mexicaans dictator. Wordt nog steeds in talloze Mexicaanse liederen bezongen als marihuanarokende dronkenlap.
  • Mick Jagger - opgepakt in 1969 en verdedigd door The Times in een redactioneel.
  • Elton John - Brits pianist en zanger, gebruikte drugs van 1975 tot 1990, toen besloot John naar een afkickkliniek te stappen.
  • Timothy Leary - Amerikaans schrijver en psycholoog. Jaren 60-tegencultuuricoon en activist voor onderzoek naar en gebruik van psychedelische drugs.
  • Bob Marley - Als Rastafari was Bob Marley een groot voorvechter van cannabis dat hij als sacrament gebruikte. Cannabis wordt in veel van zijn liederen genoemd en op de hoes van Catch a Fire rookt hij een enorme joint.
  • Paul McCartney - met een pond marihuana opgepakt op een Japans vliegveld.
  • George Michael - Popicoon die beweert te veel wiet te roken.
  • Robert Mitchum - Amerikaans acteur en zanger. Eind jaren 1940 gebruikte hij cannabis. Hij was de eerste Hollywoodacteur die gearresteerd werd voor bezit van marihuana [3]. Hij rookte ook sigaretten.
  • Jim Morrison - Zanger van de rockband The Doors
  • Mo Mowlam - Brits politica die het roken van cannabis geprobeerd heeft en daadwerkelijk geïnhaleerd heeft. Zij vond het niet lekker.
  • Snoop Dogg - Amerikaanse gangsterrapper die het roken van marihuana verheerlijkt en regelmatig stoned op het podium staat.
  • Peter Tosh - Rastafari, schrijver van Legalise it, beroemd voor het wiet roken op het podium en het als gevolg daarvan in elkaar geslagen worden door de politie.

[bewerk] Fictieve rokers

  • De Boevenbaas - uit de series van Bassie en Adriaan, rookte zijn sigaren niet, maar brak ze enkel door midden.
  • James Bond - Hij laat zijn sigaretten speciaal maken door een winkel in Londen, op basis van een door hem geselecteerde blend van tabaksoorten.
  • Patty en Selma Bouvier - Marge Simpsons kettingrokende zussen in de Amerikaanse tekenfilmserie The Simpsons.
  • Carmen - Sigarenmaakster uit de gelijknamige novelle van Prosper Mérimée waarop Georges Bizet de opera Carmen baseerde. Volgens Bizets regie-aanwijzingen komen de sigarenmaaksters in het eerste bedrijf rokend het toneel op. In het lied dat ze vervolgens zingen blijkt de liefde even vluchtig als sigarenrook.
  • Columbo - de detective gespeeld door Peter Falk met vrijwel de hele aflevering een sigarenstompje tussen de lippen of in de hand.
  • Zeno Cosini - Hoofdpersoon uit Bekentenissen van Zeno van Italo Svevo. Zijn pogingen om te stoppen met roken nemen een groot deel van het boek in beslag.
  • Sybil Fawlty - uit de Engelse sitcom Fawlty Towers. Rookt altijd tijdens het telefoneren. Ze zou ook verantwoordelijk kunnen zijn voor het feit dat Basil vaak geen vuurtje kan vinden.
  • Ma Flodder - Mater familias van de familie Flodder. Rookt sigarenstompjes.
  • Nick Fury - sigaarrokend stripfiguur. Leider van een elitelegereenheid in de Tweede Wereldoorlog, verscheen in Marvel Comics.
  • Kapitein Haddock - Personage uit de stripreeks De avonturen van Kuifje. Hij is kapitein op de grote vaart en metgezel van Kuifje. In de avonturen rookt hij dikwijls een pijpje.
  • Boss Hogg - Slechterik uit de Amerikaanse televisieserie The Dukes of Hazzard, rookt altijd een sigaar.
  • Sherlock Holmes - Detective uit de verhalen van Arthur Conan Doyle, vaak iconisch pijprokend afgebeeld als hij niet aan het vioolspelen is.
  • Monsieur Hulot - Pijprokende creatie van Jacques Tati die zich in diverse films met kinderlijke naiviteit beweegt door een ingewikkeld geworden wereld.
  • Linke Loetje (Andy Capp) - Stripfiguur van Reg Smythe. Er hangt altijd een sigaret aan zijn onderlip, ook als hij zwemt of slaapt.
  • Lucky Luke - Cowboy uit de gelijknamige Belgische stripreeks die constant een sjekkie op zijn lip balanceert, als parodie op de overvloedige sigarettenconsumptie in westerns. Hij stopte in 1983, en ging later slechts eenmaal weer in de fout, waarna hij direct door zijn 'aanstaande' werd teruggefloten. In 1988 is de auteur, Morris, geprezen door de Wereldgezondheidsorganisatie voor het vervangen van de sigaret door een strohalm.
  • M - de pijprokende baas van James Bond.
  • Maigret - Franse detective van Georges Simenon, vaak inspiratie puttend uit het roken van zijn pijp. Een van zijn avonturen (La pipe de Maigret) is zelfs aan zijn pijp gewijd.
  • Malle Pietje - Antiquair en vriend van Swiebertje. Was volgens Swiebertje gek op "sigaartj'ns". Uit de televisieserie Swiebertje.
  • Momfer de Mol - Ex-mijnwerkende mol in de televisieserie de Fabeltjeskrant. Heeft last van stoflongen maar blijft dol op sigaartjes.
  • Ir. E.Oosting - hoofdbreker, typetje van Kees van Kooten rookt pijp.
  • Hercule Poirot - Belgische detective van Agatha Christie
  • Popeye - zeeman die een maïskolfpijp rookt uit gelijknamige Amerikaanse tekenfilmserie.
  • Rachael - welgevormde replicant uit de film Blade Runner, gespeeld door actrice Sean Young. Rachael fopt de Voight-Kampff-test die moet uitwijzen of ze een robot is of een mens is door flink te roken.
  • Duc de Richleau en zijn vrienden Simon Aaron, Rex Van Ryn en Richard Eaton - te zien in vele romans van Dennis Wheatley, gingen een keer zelfs zover dat ze hun laatste momenten van vrijheid vóór gevangenschap gebruikten om hun laatste Hoyo de Monterreysigaren op te roken.
  • Rups - uit de roman Alice in Wonderland van Lewis Carroll. Rookt een waterpijp waarmee wat trucjes mogelijk zijn.
  • De Sigarettenrokende Man - uit de sciencefictiontelevisieserie The X-Files is een kettingroker van Morleysigaretten. Bijna altijd omgeven door rook.
  • Hannibal Smith - leider van het het A-Team. Zelfs tijdens gevechten rookt Hannibal de sigaren die Face hem moet verschaffen.
  • The Smokers (De Rokers) - Waterworld. Elk van deze piraten is een roker waarvoor sigaretten een begerenswaardige schat zijn. The Deacon (De diaken) - hun leider - gebruikt de distributie van sigaretten om zijn machtsbasis veilig te stellen.
  • Solid Snake - hoofdpersoon uit de Metal Gearcomputerspelserie, altijd een pakje sigaretten bij zich dragend. Snake gaat door met roken, ondanks waarschuwingen van de andere figuren. Hij kan met de rook van zijn sigaretten lasersensors zichtbaar maken.
  • Patsy Stone - Absolutely Fabulous. Kettingrokende taart die ontwaakt met een sigaret in haar mond. Als ze niet aan het roken is gebruikt ze waarschijnlijk iets sterkers.
  • Axel Zaneck - Sinister karakter in de televisieserie Q en Q. Zijn onverwachte verschijningen, waarbij hij zwijgend een Egyptische sigaret rookt, behoren tot de spanningverhogende elementen in de serie. Mede door zijn rookgewoontes loopt hij uiteindelijk tegen de lamp.
  • Kitty Forman - Personage uit That '70s Show die regelmatig rookt in de serie.

[bewerk] Zie ook

[bewerk] Externe links

[bewerk] Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:
  1. ^ Sofie Broersen, Roker krijgt toch vaker Alzheimer, NRC Handelsblad, 4 september 2007
  2. ^ Hanna Swaab, Roken tijdens zwangerschap vergroot gedragsproblemen bij kind, Universiteit Leiden, 4 maart 2008
  3. ^ Biografie van Humphrey Bogart
  4. ^ Interview met Bette Davis
  5. ^ "Depp threatens to break smoke ban"
  6. ^ [1][2]
  7. ^ Interview met Marianne Faithful uit maart 2007
  8. ^ BBC News over Bill Hicks
  9. ^ Het onderwerp roken op de officiële website van Joe Jackson
  10. ^ The Lancet

 
Persoonlijke instellingen