Diemen
|
|
|||||
|
|||||
|
|
|||||
| Provincie | Noord-Holland | ||||
|
|
|||||
| Oppervlakte | 14,03 km² | ||||
| - land | 12,02 km² | ||||
| - water | 2,01 km² | ||||
| Inwoners (1 november 2012) | 25.181? (2095 inw/km²) | ||||
| Hoofdplaats | Diemen | ||||
| Belangrijke verkeersaders | A1 A10 | ||||
|
|
|||||
| Burgemeester (lijst) | Amy Koopmanschap (GL) | ||||
| Bestuur | PvdA, SP, GroenLinks, D66 | ||||
| Zetels VVD PvdA Groenlinks Leefbaar Diemen D66 SP CDA Democraten Diemen |
19 4 4 3 2 2 2 1 1 |
||||
|
|
|||||
| Gemiddeld inkomen (2006) | € 14.100 per inw. | ||||
| Gem. WOZ-waarde (2008) | € 246.000 | ||||
| WW-uitkeringen (2007) | 15 per 1000 inw. | ||||
| Autobezit (2007) | 382 per 1000 inw. | ||||
|
|
|||||
| Postcode(s) | 1110-1114 | ||||
| Netnummer(s) | 020 | ||||
| CBS-code | 0384 | ||||
| CBS-wijkindeling | zie wijken en buurten | ||||
| Website | www.diemen.nl | ||||
|
|
|||||
|
|||||
Diemen (
uitspraak (info·uitleg)) is een plaats en gemeente in de Nederlandse provincie Noord-Holland.
Inhoud |
Algemeen [bewerken]
Binnen de gemeentegrenzen liggen geen andere kernen. Aan de noordzijde van de gemeente ligt het IJmeer. Verder grenst Diemen aan de gemeentes Amsterdam, Ouder-Amstel (dorp Duivendrecht) en Muiden. Diemen maakt deel uit van de plusregio Stadsregio Amsterdam. De gemeente telt in totaal (per 1 november 2012, bron: CBS) 25.181 inwoners en heeft een oppervlakte van 14,32 km² (waarvan 2,49 km² water).
Geschiedenis [bewerken]
Diemen ontleent zijn naam aan het riviertje de Diem, dat in de middeleeuwen een verbinding vormde tussen de Bijlmermeer, de Gaasp en de Zuiderzee. Zo'n duizend jaar geleden werd het veenweidegebied ontgonnen en streken de eerste bewoners neer. Waarschijnlijk waren zij afkomstig uit de omgeving van Utrecht.
Uit opgravingen is gebleken dat er vanaf de 11e eeuw bewoning was nabij de Diem. De oudste vermelding dateert van 1033, en daarmee is Diemen een van de eerste nederzettingen in deze omgeving en zo'n twee eeuwen ouder dan Amsterdam. In de 13e eeuw werd de Diem afgedamd met de Diemerdam in de Diemerzeedijk.
Te Oud-Diemen leefden de bewoners op een circa drie meter hoge terp, nabij de huidige nieuwbouwwijk Diemen-Noord, waar een houten kerk en huizen stonden. Restanten van een stenen kerk uit de 15e eeuw zijn bij archeologische opgravingen teruggevonden. De funderingen van de kerk op de begraafplaats 'Gedenk te Sterven' zijn weer zichtbaar gemaakt.
In de 17e eeuw was Oud-Diemen de kern en de bewoners leefden hoofdzakelijk van de landbouw. In deze eeuw is dit dorpje diverse keren door Rembrandt in etsen en tekeningen vereeuwigd. Na de aanleg van de Muidertrekvaart en Weespertrekvaart in 1638 en 1640 verplaatste het centrum van de gemeente zich naar de Diemerbrug, bij de huidige Hartveldseweg.
In de nieuwe nederzetting Diemerbrug werden in de 18e en 19e eeuw kerken, winkels, bedrijven, scholen en woningen gebouwd. De smederij aan de Ouddiemerlaan uit 1749, de gerestaureerde Schuilkerk De Hoop uit 1787 en het voormalige raadhuis aan de Hartveldseweg uit 1882 zijn nog tastbare herinneringen uit die tijd. De r.-k. kerk Sint Petrusbanden aan de Hartveldeseweg dateert uit 1910.
Vanaf halverwege de 20e eeuw begon Diemen sterk te groeien als forensengemeente van Amsterdam. De sindsdien gebouwde nieuwbouwwijken hebben het karakter van het oude agrarische dorp veranderd in een moderne 'suburb'. De oude dorpen groeiden aaneen en voorts verrezen Diemen-Noord en Diemen-Zuid. Diemen heeft zich weten te handhaven als zelfstandige gemeente ingeklemd tussen Amsterdam-Watergraafsmeer en Amsterdam-Zuidoost.
Topografie [bewerken]
Topografisch kaartbeeld van de gemeente Diemen, 2011.
Indeling [bewerken]
Diemen wordt doorsneden door het Amsterdam-Rijnkanaal en door de oude rivier de Diem. De Diem bestaat uit drie delen, Eerste Diem van de Weespertrekvaart tot de spoorbaan, Tweede Diem vanaf de A1 tot het Amsterdam-Rijnkanaal en Derde Diem vanaf het kanaal tot bij Fort Diemerdam.
Diemen bestaat uit vijf delen: Diemen-Noord, Oud-Diemen, Diemen-Centrum (vroeger Diemerbrug genoemd), Diemen-Zuid en het buitengebied. Het bewoonde deel van Diemen ligt vrijwel volledig ten zuiden van het Amsterdam-Rijnkanaal en ten westen van de Diem. Het buitengebied ten oosten en zuiden van de Diem heet Over-Diemen, aan beide kanten van het kanaal.
Monumenten [bewerken]
De gemeente Diemen beschikt over enkele oorlogsmonumenten, zestien Rijksmonumenten, diverse kunstwerken en beelden en een provinciaal monument, zie:
- Lijst van oorlogsmonumenten in Diemen
- lijst van rijksmonumenten in Diemen
- Lijst van beelden in Diemen
- Diemerdam is provinciaal monument: een fort dat onderdeel is van de Stelling van Amsterdam met de kringenwetboerderij De Zeehoeve.
Natuur [bewerken]
Ook heeft Diemen natuurgebieden. Zij vormen de overgang van landelijk naar stedelijk gebied. Noemenswaardig zijn het Diemerbos, het Penbos, Park Spoorzicht en de Diemer Vijfhoek. Het Diemerbos is een jong bos dat in fasen is aangelegd in de periode 1992-1996. Een onderdeel daarvan is het Telegraafbos, geschonken door de gelijknamige krant. Park Spoorzicht is een natuurpark in het centrum van Diemen. De Diemer Vijfhoek is beschermd natuurgebied en daar bevindt zich het fort Diemerdam dat deel uitmaakt van de Stelling van Amsterdam.
Openbaar vervoer [bewerken]
Diemen is vanuit verschillende richtingen bereikbaar per trein, metro, tram of bus.
Treinstations [bewerken]
In 1974 werd aan de Gooilijn (Amsterdam – Weesp – Hilversum) station Diemen geopend.
In 1993 werd naast het metrostation Diemen-Zuid een treinstation in gebruik genomen aan de voor personenvervoer geopende Ringspoorbaan (Amsterdam Zuid – Duivendrecht – Weesp).
Metrolijn [bewerken]
In 1977 werd de Gaasperplaslijn (tegenwoordig metrolijn 53) van de Amsterdamse metro geopend, met de stations Diemen Zuid en Verrijn Stuartweg. Station Venserpolder, aan de rand van Amsterdam Zuidoost, ligt bovendien vlak naast de wijk Biesbosch.
Tramlijn [bewerken]
In 1881 werd de tramlijn van het Amsterdamse Weesperpoortstation via de Watergraafsmeer en Diemen naar Muiden en het Gooi geopend. Deze lijn van de Gooische Stoomtram bleef in exploitatie tot 1939, waarna deze in 1940 werd opgebroken.
Een halve eeuw later, in 1990, werd de Amsterdamse tramlijn 9 verlengd van de Watergraafsmeer via de Hartveldseweg naar Diemen Sniep, over dezelfde route als de vroegere Gooische Tram. Na het eindpunt loopt de trambaan verder in de bermen van de Muiderstraatweg en de Provincialeweg naar de in 1996 geopende Hoofdwerkplaats Diemen-Zuid, de onderhoudsremise van het GVB.
Buslijnen [bewerken]
Door Diemen rijden drie buslijnen: lijn 44 (Bijlmerstation – Diemen-Noord), lijn 46 (Bijlmerstation – Amstelstation) en nachtbus 357 (Centraal Station – Bijlmermeer). (Bijlmerstation - Vinkenbrug - IJburg). Daarnaast hebben buiten de bebouwde kom aan de oostelijke rand van Diemen lijn 66 en diverse lijnbussen van streekvervoerders enkele haltes.
Diemer Festijn [bewerken]
Het 'Diemer Festijn' is een jaarlijks terugkerend meerdaags festival in het centrum van Diemen. Er is een kermis en staat een feesttent waar optredens zijn van Nederlandse artiesten. In 2005 traden Koos Alberts, Gerard Joling en Lange Frans & Baas B hier op. In 2006 waren Wolter Kroes en Peter Beense de bekendste artiesten. In 2007 traden Guus Meeuwis en Jan Smit op en in 2009 Nick & Simon en Dries Roelvink. In 2010 René Froger, Frans Duits en Gebroeders Ko. Ook in september 2011 vond de feestweek plaats.
Wijken en buurten [bewerken]
Diemen kan grotendeels ingedeeld worden in vier wijken namelijk: Diemen-Noord, Diemen-Centrum, Diemen-Zuid en het industriegebied. Deze wijken kunnen ingedeeld worden in verschillende buurten:
|
|
Politiek [bewerken]
De gemeenteraad van Diemen bestaat uit 19 zetels. Hieronder staat de samenstelling van de gemeenteraad sinds 1998:
| Gemeenteraadszetels | |||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Partij | 1998 | 2002 | 2006 | 2010 | |||||||||||
| VVD | 7 | 4 | 4 | 4 | |||||||||||
| PvdA | 5 | 3 | 5 | 4 | |||||||||||
| GroenLinks | 3 | 2 | 2 | 3 | |||||||||||
| Leefbaar Diemen | - | 5 | 2 | 2 | |||||||||||
| D66 | 2 | 1 | - | 2 | |||||||||||
| SP | - | - | 3 | 2 | |||||||||||
| CDA | 2 | 2 | 2 | 1 | |||||||||||
| Democraten Diemen | - | 2 | 1 | 1 | |||||||||||
| Totaal | 19 | 19 | 19 | 19 | |||||||||||
De burgemeester van de gemeente Diemen is (sinds 2003) Amy Koopmanschap. Het college van B&W wordt na de gemeenteraadsverkiezingen van 2010 gevormd door een coalitie van PvdA, GroenLinks, SP en D66. De gemeente Diemen kende in de beginjaren van deze eeuw een turbulente politieke periode, onder meer door financiële druk en een aantal spraakmakende grote projecten (m.n. het centrumplan). Inmiddels is er een periode van grotere politieke stabiliteit aangebroken, al blijven de gemeentefinanciën aandacht vragen.
Geboren [bewerken]
- Rudi Falkenhagen (1933-2005), acteur
- Jorik Prins (1991), acteur
- Jaap Havekotte (1912), langebaanschaatser
- Peter Rijsenbrij (1959), radio-dj, radiopresentator en programmamaker
- Jos Dinkelaar (1944),schrijver,journalist
Stedenband [bewerken]
Diemen onderhoudt geen stedenband, maar de lokale ontwikkelingsorganisatie heeft een band met:
Nandaime (Nicaragua)
Literatuur [bewerken]
- Diemen in het land van Amstel / onder red. van Hanna Blok ... [et al.], Uitgave: De Bataafsche Leeuw, Amsterdam, 2009, ISBN 978-90-6707-634-0.
Aangrenzende gemeenten [bewerken]
| Aangrenzende gemeenten | ||
|---|---|---|
| Amsterdam | Amsterdam (IJburg) | |
| Ouder-Amstel (Duivendrecht) | Amsterdam (Zuidoost) | Muiden |
Galerij [bewerken]
-
Weespertrekvaart, ook wel de Gaasp
-
Hoofdkantoor XS4ALL te Diemen
Zie ook [bewerken]
- Lijst van rijksmonumenten in Diemen
- Lijst van oorlogsmonumenten in Diemen
- Lijst van beelden in Diemen
- Lijst van burgemeesters van Diemen
Externe links [bewerken]
| Meer mediabestanden die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Diemen op Wikimedia Commons. |
| Plaatsen in de gemeente Diemen | ||
|---|---|---|
|
Dorpen: Diemen · Oud Diemen Noord-Holland: Steden en dorpen Nederland: Provincies · Gemeenten |
||
| Gemeenten in de provincie Noord-Holland | ||
|---|---|---|
|
Aalsmeer · Alkmaar · Amstelveen · Amsterdam · Beemster · Bergen · Beverwijk · Blaricum · Bloemendaal · Bussum · Castricum · Den Helder · Diemen · Drechterland · Edam-Volendam · Enkhuizen · Graft-De Rijp · Haarlem · Haarlemmerliede en Spaarnwoude · Haarlemmermeer · Heemskerk · Heemstede · Heerhugowaard · Heiloo · Hilversum · Hollands Kroon · Hoorn · Huizen · Koggenland · Landsmeer · Langedijk · Laren · Medemblik · Muiden · Naarden · Oostzaan · Opmeer · Ouder-Amstel · Purmerend · Schagen · Schermer · Stede Broec · Texel · Uitgeest · Uithoorn · Velsen · Waterland · Weesp · Wijdemeren · Wormerland · Zaanstad · Zandvoort · Zeevang |
||
| Gemeentes in de plusregio Stadsregio Amsterdam |
|---|
|
Aalsmeer · Amstelveen · Amsterdam · Beemster · Diemen · Edam-Volendam · Haarlemmermeer · Landsmeer · Oostzaan · Ouder-Amstel · Purmerend · Uithoorn · Waterland · Wormerland · Zaanstad · Zeevang |