Marco van Basten

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Marco van Basten
Marco van Basten
Persoonlijke informatie
Volledige naam Marcel van Basten
Bijnaam San Marco
Geboortedatum 31 oktober 1964
Geboorteplaats Utrecht, Nederland
Lengte 188 cm
Been Tweebenig
Clubinformatie
Positie Spits
Functie -
Huidige club -
Jeugdteams
1971-1980
1980-1981
UVV Utrecht
USV Elinkwijk
Professionele clubs *
Seizoen
1981-1982
1982-1983
1983-1984
1984-1985
1985-1986
1986-1987
1987-1988
1988-1989
1989-1990
1990-1991
1991-1992
1992-1993
1993-1994
1994-1995
Totaal Nederland
Totaal Italië
Totaal[1]
Club
Nederland AFC Ajax
Nederland AFC Ajax
Nederland AFC Ajax
Nederland AFC Ajax
Nederland AFC Ajax
Nederland AFC Ajax
Italië AC Milan
Italië AC Milan
Italië AC Milan
Italië AC Milan
Italië AC Milan
Italië AC Milan
Italië AC Milan
Italië AC Milan
w (g)
1 (1)
20 (9)
26 (28)
33 (22)
26 (37)
27 (31)
11 (3)
33 (19)
26 (19)
31 (11)
31 (25)
15 (13)
0 (0)
0 (0)
133 (128)
147 (90)
280 (218)
Interlands **
1983-1992 Nederland Nederland 58 (24)
Getrainde clubs
2003-2004
2004-2008
2008-2009
Nederland AFC Ajax (jeugdtrainer)
Nederland Nederland
Nederland AFC Ajax
Erelijst
1982
1983

1984
1985


1986


1987




1988








1989







1990





1992






1993

2004
Nederlands landskampioenschap (AFC Ajax)
Nederlands landskampioenschap (AFC Ajax)
KNVB-beker (AFC Ajax)
Topscorer Eredivisie
Nederlands landskampioenschap (AFC Ajax)
Topscorer Eredivisie
Voetballer van het jaar
Nederlands landskampioenschap (AFC Ajax)
Topscorer Eredivisie
Gouden Schoen
KNVB-beker (AFC Ajax)
Europacup II (AFC Ajax)
Onze d'Argent
Bravo Award
Topscorer Eredivisie
Italiaans landskampioenschap (AC Milan)
Supercoppa Italiana (AC Milan)
Europees kampioenschap (Nederland)
Wereldvoetballer van het jaar
IFFHS Voetballer van het jaar
Onze d'Or
Gouden Bal
Beste speler EK
Topscorer EK
Europacup I (AC Milan)
Europese Supercup (AC Milan)
Wereldbeker (AC Milan)
UEFA Voetballer van het jaar
IFFHS Voetballer van het jaar
Onze d'Or
Gouden Bal
Topscorer Europacup I
Europacup I (AC Milan)
Europese Supercup (AC Milan)
Wereldbeker (AC Milan)
UEFA Voetballer van het jaar
IFFHS Voetballer van het jaar
Topscorer Serie A
Italiaans landskampioenschap (AC Milan)
Supercoppa Italiana (AC Milan)
Wereldvoetballer van het jaar
UEFA Voetballer van het jaar
Onze d'Argent
Gouden Bal
Topscorer Serie A
Italiaans landskampioenschap (AC Milan)
Supercoppa Italiana (AC Milan)
FIFA 100

* Bijgewerkt op 21 apr 2009 10:44 (CEST)
** Bijgewerkt op 21 apr 2009 10:44 (CEST)
Voetbalportaal Voetbal

Marcel (Marco) van Basten (Utrecht, 31 oktober 1964) is een Nederlands oud-voetballer en oud-voetbaltrainer.

Van Basten speelde profvoetbal van 1982 tot 1995 voor Ajax en AC Milan. Van Basten werd geroemd om zijn balvastheid, techniek, tactische klasse, sublieme afronding en wordt gezien als de beste Nederlandse spits aller tijden en één van de besten ter wereld ooit. Zijn profcarrière werd vroegtijdig beëindigd door een hardnekkige enkelblessure. Voor het Nederlands elftal speelde hij 58 interlands waarin hij 24 keer scoorde. Van Basten won als speler meerdere individuele prijzen waaronder Wereldvoetballer van het Jaar en de Gouden Bal.

Van 2004 tot en met het EK 2008 was hij bondscoach van het Nederlands elftal. Hij was tot 6 mei 2009 hoofdcoach van AFC Ajax, waar hij stopte wegens teleurstellende resultaten.

Inhoud

[bewerken] Voetballer

Van Basten speelde bij UVV van 1971/'72 - 1979/'80, bij USV Elinkwijk 1980/'81, bij AFC Ajax van 1981/'82 - 1986/'87 en vervolgens bij AC Milan in Italië van 1987/'88 - 1994/'95. Voor deze clubs speelde hij in totaal 280 competitiewedstrijden en scoorde daarin 218 doelpunten.

Van Basten werd in zijn tijd gezien als één van de beste spitsen ter wereld. Hij maakte twee vaak in de Nederlandse media terugkomende doelpunten:

  • Een omhaal die hij in de wedstrijd Ajax - FC Den Bosch op 9 november 1986, vanuit het doel van Den Bosch-doelman Jan van Grinsven gezien links, langs de rechterpaal schoot. De bal werd over een grote afstand voorgegeven en direct door Van Basten middels een omhaal in de verre kruising geschoten.[2]
  • Een volley die Van Basten in de finale van het EK 1988 op 25 juni van dat jaar in de verre hoek van het doel van de Sovjet-Unie schoot. Arnold Mühren plaatste van bijna de rand van het strafschopgebied, vanuit het Sovjetdoel gezien rechts, een pass annex voorzet naar Van Basten, die ter hoogte van het doelgebied ter linkerzijde voor het Sovjetdoel stond, nadat hij gedurende de tijd dat de voorzet in de lucht was, zich naar die positie had begeven. Van Basten schoot de bal direct met een boog over Sovjetkeeper Rinat Dasajev in de verre hoek. Eerder in de wedstrijd gaf Van Basten met een kopbal de voorzet op Ruud Gullit die daardoor het eerste doelpunt voor Oranje in die finale in kon koppen.

Van Basten scoorde zes doelpunten in de wedstrijd Ajax - Sparta op 8 december 1985. Ajax won die wedstrijd met 9-0.

In 1993 liep Van Basten een zware blessure aan zijn enkel op. Zijn enkel was al vaker geblesseerd geweest door zware tackles van zijn tegenstanders en was dus bijzonder kwetsbaar. Van Basten ging een langdurig proces in van veel revalideren met soms experimentele methoden om weer te kunnen voetballen. Na twee jaar ploeteren besluit Van Basten om officieel te stoppen met profvoetbal. Onder een staande ovatie van het publiek van AC Milan en onder toeziend oog van een huilende Fabio Capello nam Van Basten afscheid in San Siro. Daarna sloot Van Basten zich voor lange tijd af van het voetbal om zich te concentreren op golf. Van Basten speelde daarna alleen nog een enkele wedstrijd bij een memorial wedstrijd voor het Nederlands elftal.

[bewerken] Statistieken

seizoen club land competitie wed. goals
1981/82 AFC Ajax Vlag van Nederland Nederland Eredivisie 1 1
1982/83 AFC Ajax Vlag van Nederland Nederland Eredivisie 20 9
1983/84 AFC Ajax Vlag van Nederland Nederland Eredivisie 26 28
1984/85 AFC Ajax Vlag van Nederland Nederland Eredivisie 33 22
1985/86 AFC Ajax Vlag van Nederland Nederland Eredivisie 26 37
1986/87 AFC Ajax Vlag van Nederland Nederland Eredivisie 27 31
1987/88 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 11 3
1988/89 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 33 19
1989/90 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 26 19
1990/91 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 31 11
1991/92 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 31 25
1992/93 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 15 13
1993/94 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 0 0
1994/95 AC Milan Vlag van Italië Italië Serie A 0 0
Totaal 280 218

[bewerken] Trainer

[bewerken] WK 2006

In de voetballerij was hij daarna actief als jeugdtrainer bij Ajax, totdat hij op 29 juli 2004 bondscoach werd van het Nederlands elftal tot en met het Europees kampioenschap voetbal 2008, dat gehouden werd in Oostenrijk en Zwitserland. John van 't Schip, Stanley Menzo (als keeperstrainer) en Rob Witschge assisteren hem daarbij. Bij zijn aantreden gaf Van Basten aan dat hij in het 'klassieke' Nederlandse 4-3-3 wilde spelen met attractief en dominant voetbal. Deze uitspraak zou hem de rest van zijn carrière als bondscoach achtervolgen.

Van Basten bleef vanaf zijn aantreden 16 keer op rij ongeslagen en verbrak daarmee het record van Rinus Michels, die in zijn eerste 9 duels lang ongeslagen bleef. Mede daardoor plaatste Nederland zich voor het WK 2006 in Duitsland. Een vriendschappelijke interland tegen Italië op 12 november 2005 in de Amsterdam Arena maakte een einde aan de lange reeks wedstrijden zonder verlies. Oranje verloor met 1-3.

Van Basten en het Nederlands Elftal plaatsten zich gemakkelijk voor het WK 2006 in Duitsland waarna het geplaatst werd in poule C met Argentinië, Servië en Montenegro en Ivoorkust. Nederland won de eerste wedstrijd tegen Servië en Montenegro op 11 juni 2006 met 1-0 door een doelpunt van Arjen Robben. Nederland won ook zijn tweede wedstrijd in de poule tegen Ivoorkust op 16 juni 2008 met 2-1 door doelpunten van Robin van Persie en Ruud van Nistelrooy. Hierdoor was het Nederlands elftal al geplaatst voor de volgende ronde van het toernooi. De wedstrijd tegen Argentinië op 21 juni 2008 deed er niet meer toe, want Argentinië was ook al geplaatst en de wedstrijd eindigde dan ook in 0-0.

In de volgende ronde zou het Nederlands elftal uitkomen tegen Portugal. Ondanks de grote steun en de grote verwachtingen die Van Basten, de media en de fans hadden, werd Oranje op 25 juni 2006 in de achtste finales van het WK uitgeschakeld door Portugal. Nederland verloor die wedstrijd met 0-1. Het enige doelpunt werd gescoord door Maniche in de 23'ste minuut. De wedstrijd was zeer ruw, getuige de 16 gele en 4 rode kaarten die uitgedeeld werden.

[bewerken] EK 2008

Van Basten (links) met Khalid Boulahrouz tijdens een training voorafgaand aan Euro 2008.

Nederland plaatste zich onder Van Basten gemakkelijk voor het EK 2008. Tijdens de kwalificatie won het wel, maar speelde het Nederlands elftal vaak uitermate zwak wat tot onvrede leidde bij de fans en kritiek van de media op Van Basten. Gedurende deze periode kondigde Van Basten aan te stoppen met het vasthouden aan 4-3-3 en meer te gaan spelen op een manier die meer bij zijn selectie zou passen.

Op 4 december 2007 gaf Van Basten, samen met assistent-bondscoach Van 't Schip, aan te stoppen als bondscoach na het EK 2008, ongeacht het resultaat daarvan.

Het Nederlands elftal werd geplaatst in poule C met wereldkampioen Italië, Frankrijk en Roemenië. De poule werd onmiddellijk bestempeld als de 'Poule des doods'.

Ondanks dat werd verwacht dat de strijd ontzettend groot zou zijn in poule C, kwam het Nederlands elftal glansrijk zijn groepsronde door. Op 9 juni 2008 opende Nederland met een onverwachtse 3-0 overwinning op Italië. Nederland vervolgde op 13 juni 2008 met een spectaculaire 4-1 overwinning op Frankrijk. De laatste wedstrijd deed er al niet meer toe, want Nederland was al geplaatst voor de kwartfinale, maar toch won Nederland op 17 juni 2008 met 2-0 van Roemenië. Nederland werd door nationale en internationale media meteen bestempeld als één van de grootste kanshebbers voor de winst van het toernooi.

In de kwartfinale kwamen Nederland en Van Basten Rusland onder leiding van Guus Hiddink tegen. Op 21 juni 2008 waren de verwachtingen voor Nederland hooggespannen door de indrukwekkende poulewedstrijden van Nederland. Nederland kwam de gehele wedstrijd niet in zijn spel en kwam ook achter maar dwong door Ruud van Nistelrooy alsnog een verlenging af. In de verlenging scoorde Rusland twee keer en de wissels van Van Basten konden niks forceren waardoor Nederland werd uitgeschakeld. Dit was de laatste wedstrijd van Van Basten als bondscoach van het Nederlands elftal.

[bewerken] Ajax

Vrijdag 22 februari 2008 werd officieel bekend dat Ajax de nieuwe werkgever wordt van Van Basten. Samen met Van 't Schip en Witschge tekende hij voor 4 jaar, met ingang van 1 juli 2008. Op 5 maart 2008 werden de trainers gepresenteerd.

Nog voordat Van Basten officieel was begonnen als trainer van Ajax kwam hij in conflict met Johan Cruijff. Cruijff had aangeboden om de club, die net door een bestuurlijke crisis was gegaan, te assisteren bij de herstructurering van de club en met name de jeugdopleiding. Cruijff was naar verluidt van plan om veel coaches en trainers te ontslaan om vervolgens te bekijken of deze alsnog geschikt waren om bij Ajax te werken. Van Basten vond dit naar verluidt te drastisch en wees het plan van Cruijff af. Cruijff besloot vervolgens om zijn handen van de club af te trekken en alle medewerking op te zeggen. Nog maandenlang na het incident spraken vele media over de 'ruzie' tussen 'meester' Cruijff en 'leerling' Van Basten. Zowel Van Basten en Cruijff verklaarden dat het incident niet overdreven moest worden en dat de twee geen enkele vorm van ruzie hadden.

Van Basten begon in juni 2008 met het trainen van de Ajax A-selectie. Onmiddellijk liet Van Basten zijn hand voelen in de selectie. Kenneth Perez, Jurgen Colin, Laurent Delorge en Albert Luque, allen aankopen van vorig seizoen, werden teruggezet naar de reserven-selectie. Luque, Colin en Delorge gingen akkoord, maar Perez was het er niet mee eens en spande een arbitragezaak aan waarin hij eiste dat hij, op basis van zijn contract, deel van de A-selectie moest zijn. De arbitragecommissie stelde Van Basten in het gelijk waarop Perez transfervrij vertrok naar FC Twente

Op woensdag 6 mei 2009 stapte Van Basten op als trainer na teleurstellende resultaten[3].

[bewerken] Controverses

[bewerken] Nederlands Elftal

Van Basten botste tijdens zijn bondscoachschap frontaal met verschillende meervoudig internationals.

  • Edgar Davids schrijft in juli 2006 een gepubliceerde open brief aan Voetbal International waarin hij zijn ongenoegen uit over de dan zittend bondscoach. Vlak voor het wereldkampioenschap 2006 liet Van Basten hem buiten de selectie. Op een persconferentie verklaarde hij daarover dat hij Davids niet meer op zal roepen. "Jan Wouters selecteer ik ook niet meer". In zijn brief aan VI reageert Davids: "Ik vind dat Van Basten een grens van goed fatsoen en respect heeft overschreden. Met zijn uitlatingen toont hij een groot gebrek aan persoonlijke klasse. Vooral omdat dit niet een incident lijkt te zijn. In het verleden heeft hij zich ook over andere voetballers met een succesvolle internationale carrière laatdunkend uitgelaten. Een bondscoach behoort zoiets niet te doen. Hoewel ik nogal wat redenen had om de keuzes van Van Basten te bekritiseren, vond ik het niet netjes om dat publiekelijk te doen. Nu echter de bondscoach het nodig acht om zijn soms vreemde keuzes ten koste van mij te moeten rechtvaardigen, word ik helaas gedwongen te reageren. Ik heb overigens bewust even gewacht met een reactie in de hoop alsnog een verklarend telefoontje van Van Basten te mogen ontvangen. Ik heb niets vernomen."
  • In september van hetzelfde jaar begint een affaire die er toe leidt dat Ruud van Nistelrooy weigert nog langer voor het Nederlands elftal te spelen. Hij voelt zich afgeserveerd door Van Basten, die tijdens het wereldkampioenschap in Duitsland onder meer de pers eerder op de hoogte stelt van zijn plannen met de dan voor Manchester United uitkomende spits dan hemzelf. In Sportweek twijfelt Van Nistelrooij aan Van Bastens integriteit: "Het jammere is dat de bondscoach zich niet alleen laat leiden door voetbalkwaliteiten van spelers, maar ook door andere dingen. Ik noem dat het ik-mag je-gehalte. Hij wil bepaalde persoonlijkheden gewoon niet in zijn selectie hebben. Zég dat dan. Draai er niet omheen." Van Nistelrooij blijft vervolgens tot augustus 2007 weigeren onder Van Basten te spelen. Van Nistelrooij besluit toch zich beschikbaar te stellen en gaat ook mee naar EK van 2008 in Oostenrijk en Zwitserland.
  • Na een periode waarin hij het gevoel heeft slechter te worden behandeld dan anderen, heeft Mark van Bommel er na een wissel na vijf minuten in de tweede helft tegen Roemenië genoeg van. Bij de eerstvolgende oproep voor Oranje laat Van Bommel aan Van Basten en de KNVB weten niet meer beschikbaar te zijn voor het Nederlands elftal tot het bondscoachschap van Van Basten erop zit. In april 2007 verklaart hij aan Voetbal International: "Van Basten komt steeds met argumenten die niet kloppen. Ik heb nooit bedankt voor Oranje, maar ik weiger in een ploeg te spelen waarvan hij trainer is. Daarbij ben ik het ook beu dat hij steeds maar roept dat hij allerlei discussies met mij zou hebben gevoerd over het niet uitvoeren van mijn taken. Dat is gewoon niet waar. Een keer hebben wij het gehad over dat late doelpunt van AC Milan tegen PSV, twee jaar geleden. Dat moment met Ambrosini. Verder heb ik nooit met hem over Oranje-problematiek gesproken. Je kunt wel steeds zeggen dat je op basis van voetbalkwaliteiten selecteert, maar dat klopt niet", aldus de speler van Bayern München. "Want dan horen de spelers uit de topcompetities allemaal geselecteerd te worden. Waarom moet de één wel spelritme hebben en de ander niet? Waarom mag de één wel uit vorm zijn en de ander niet? Speltechnische redenen om mij niet te selecteren bestaan niet."
  • Clarence Seedorf wordt in mei 2008 de vierde international die het vertrouwen in Van Basten opzegt. Een maand voor het EK in Zwitserland en Oostenrijk begint, meldt hij de dan zittend bondscoach dat hij niet meegaat. In het Algemeen Dagblad licht hij zijn besluit toe. "Euro 2008 was misschien mijn laatste kans op een groot toernooi. Maar ik begreep maanden geleden al dat de bondscoach het niet in me zag zitten. Terugkijkend heb ik het gevoel dat hij me alleen maar heeft teruggehaald, omdat hij onder druk stond van de kranten en televisie. Van Basten sprak tegen me alsof ik een piepeltje was dat net kwam kijken in het topvoetbal. Die man begrijpt weinig van omgang met spelers. Hij moet me gewoon niet, zo voel ik dat. Klaar. De komende tijd ga ik goed nadenken wat ik met dat gevoel ga doen. Ik ga niet naar het EK. Het doet me heel veel pijn en druist in tegen mijn verantwoordelijkheidsgevoel. Ik hoop na het EK een nieuwe start te kunnen maken met Bert van Marwijk als bondscoach. Dan ben ik gewoon weer beschikbaar voor Oranje."

[bewerken] Ajax

  • In maart 2009 komt Van Basten in conflict met speler Bruno Silva. In een interview met Sportweek zegt Silva dat Van Basten hem kapot maakt en als Van Basten niet vertrekt, dat Silva dan vertrekt. Ook verwijt Silva Van Basten dat hij niet mocht vertrekken in de winterstop naar AS Roma of Sampdoria, terwijl Silva nauwelijks meer bij de wedstrijdselectie zit.

[bewerken] Privéleven

Van Basten is de jongste zoon van voormalig DOS- en HVC-voetballer Joop van Basten. Hij is getrouwd met Liesbeth van Capelleveen. Zij wonen in Badhoevedorp en hebben drie kinderen; twee dochters en een zoon. [4]

Marco van Basten is een enthousiast golfer. Eind 80-er jaren speelde hij in een Pro-Am in Monticello (Italië) voor een fictieve handicap 18, twintig jaar later speelt hij handicap 3. Zijn coach is Tom O'Mahoney op de Noordwijkse Golfclub. Door zijn voetbalblessure besloot Van Basten voetbal van zich af te sluiten en te gaan golfen. Sinds 2000 speelt hij competitie voor de Noordwijkse, zijn eerste wedstrijd speelde hij op Golfclub de Dommel in Sint-Michielsgestel samen met Tjeerd Staal.

[bewerken] Erelijst

Van Basten won met AC Milan tweemaal de Europacup I (tegenwoordig UEFA Champions League geheten).

[bewerken] Ajax

[bewerken] AC Milan

[bewerken] Nederland

[bewerken] Individueel

[bewerken] Debutanten onder Van Basten als bondscoach

Van Basten was gedurende zijn periode als bondscoach van het Nederlands Elftal veelvuldig geneigd om spelers, die tot op dan toe nog nauwelijks in beeld waren gekomen voor het Nederlands Elftal, te laten debuteren. Dit deed hij veelal in zijn eerste twee jaar als bondscoach. Na die periode hield hij meer vast aan een vaste selectie met weinig uitschieters. Van 2004 tot 2008 liet Van Basten in totaal 32 spelers debuteren in het Nederlands elftal.

Naam Datum debuut Tegenstander
Ibrahim Afellay 28 maart 2007 Slovenië Slovenië
Ryan Babel 26 maart 2005 Roemenië Roemenië
Dave van den Bergh 18 augustus 2004 Zweden Zweden
Khalid Boulahrouz 3 september 2004 Liechtenstein Liechtenstein
Romeo Castelen 18 augustus 2004 Zweden Zweden
Tim de Cler 17 augustus 2005 Duitsland Duitsland
Romano Denneboom 3 september 2004 Liechtenstein Liechtenstein
Urby Emanuelson 16 augustus 2006 Ierland Ierland
Orlando Engelaar 2 juni 2007 Zuid-Korea Zuid-Korea
Barry van Galen 17 november 2004 Andorra Andorra
Nicky Hofs 1 maart 2006 Ecuador Ecuador
Klaas-Jan Huntelaar 16 augustus 2006 Ierland Ierland
Kew Jaliens 1 maart 2006 Ecuador Ecuador
Theo Janssen 16 augustus 2006 Ierland Ierland
Collins John 18 augustus 2004 Zweden Zweden
Danny Koevermans 28 maart 2007 Slovenië Slovenië
Jan Kromkamp 18 augustus 2004 Zweden Zweden
Dirk Kuijt 3 september 2004 Liechtenstein Liechtenstein
Theo Lucius 4 juni 2005 Roemenië Roemenië
Hedwiges Maduro 26 maart 2005 Roemenië Roemenië
Joris Mathijsen 17 november 2004 Andorra Andorra
Martijn Meerdink 1 maart 2006 Ecuador Ecuador
David Mendes da Silva 7 februari 2007 Rusland Rusland
Barry Opdam 4 juni 2005 Roemenië Roemenië
Robin van Persie 4 juni 2005 Roemenië Roemenië
Stijn Schaars 16 augustus 2006 Ierland Ierland
Andwelé Slory 2 juni 2007 Zuid-Korea Zuid-Korea
Maarten Stekelenburg 3 september 2004 Liechtenstein Liechtenstein
Henk Timmer 12 november 2005 Italië Italië
Ron Vlaar 8 oktober 2005 Tsjechië Tsjechië
Uğur Yıldırım 9 februari 2005 Engeland Engeland
Demy de Zeeuw 28 maart 2007 Slovenië Slovenië
Totaal 32

[bewerken] Zie ook

[bewerken] Externe link

Wikiquote
Wikiquote heeft een collectie citaten gerelateerd aan Marco van Basten.


Bronnen
Voorganger:
Dick Advocaat
Bondscoach van het Nederlands elftal
2004-2008
Opvolger:
Bert van Marwijk
Voorganger:
Adrie Koster
Trainer van AFC Ajax
2008-2009
Opvolger:
Martin Jol
Persoonlijke instellingen