Spoorlijn 54 Mechelen - Terneuzen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Spoorlijn 54
(Mechelen) Y Heike - Terneuzen
Spoorlijn 54 Mechelen - Terneuzen op de kaart
Totale lengte 62,5 km
Spoorwijdte normaalspoor 1435 mm
Aangelegd door Mechelen-Terneuzen
Geopend
Y Heike - Bornem: 28 juli 1870
Bornem - Sint Niklaas: 30 november 1870
Sint Niklaas - Terneuzen: 10 april 1871
Opheffing treindienst
Sint-Niklaas - Hulst: 18 mei 1952
Hulst - Terneuzen: 6 oktober 1951
Gesloten
Sint-Niklaas - De Klinge: oktober 1975
De Klinge - Axel aansluiting: juli 1968
Huidige status
Y Heike - Sint Niklaas: in gebruik
Sint Niklaas - Axel aansluiting: opgebroken
Axelse Vlakte - Terneuzen: in gebruik
Geëlektrificeerd Y Heike - Sint Niklaas: 1985
Aantal sporen 1
Baanvaksnelheid 120 km/h
Treindienst door NMBS
Traject
STR lijn 53 van Leuven
ABZlf 0,0 Y Heike
lijn 53 naar Schellebelle
eHST 2,0 Leest
eBHF 5,0 Tisselt
AKRZu N16
eHST 6,9 Blaasveld
WBRÜCKE IJzerenbrug
Zeekanaal Brussel-Schelde
eABZrg lijn 61 van Aalst opgebroken
BHF 8,3 Willebroek
AKRZu A12
eABZrf lijn 61 naar Kontich Kazerne deels opgebroken
eHST 10,2 Kalfort
AKRZu N16
ABZlg lijn 52 van Antwerpen-Zuid
BHF 13,6 Puurs
eABZlf lijn 52 naar Dendermonde museumlijn
BHF 17,5 Bornem
AKRZo N16
eGRENZE+WBRÜCKE Temsebrug, Schelde grens Antwerpen - Oost-Vlaanderen
BHF 21,0 Temse
AKRZu A14E17
eHST 24,6 Eigenlo
vSTRlg lijn 59 van Y Oost-Berchem
vÜST
vBHF 29,2 Sint-Niklaas
xvÜSTr
BSicon exSTRrg.svg
BSicon evSTRgl.svg
lijn 56 naar/van Y Grembergen opgebroken
xABZlf lijn 59 naar Gent-Dampoort
exHST 32,7 Sint-Pauwels
exBHF 33,2 Sint-Gillis-Waas
exABZlf lijn 77 naar Zelzate
exHST 35,2 Kalf
xAKRZu A11E34
exBHF 37,5 De Klinge
xGRENZE
39,2
43,4
staatsgrens België-Nederland
uexdSTR+rexSTRd tramlijn van Walsoorden/ Perkpolder opgebroken
uexdKBHFeexBHFd 47,9 Hulst
exHST 52,8 Kijkuit
uexdSTR+rexSTRd tramlijn van Kloosterzande opgebroken
uexdHSTexBHFd 57,5 Axel
uexdSTRlexmKRZd tramlijn naar Drieschouwen opgebroken
dxABZrgdKDSTr Axelse Vlakte
eABZrg lijn 55 van Gent-Sint-Pieters opgebroken
eBHF 63,0 Sluiskil
ABZrg lijn 55 van Gent-Sint-Pieters
DST Terneuzen Zuid
KDSTe 66,7 Terneuzen

Spoorlijn 54 is een Belgisch-Nederlandse spoorlijn tussen Mechelen en Terneuzen die in totaliteit ruim 67 kilometer lang is. Enkel het gedeelte van Mechelen tot Sint-Niklaas is nog in gebruik. [1]


Treindienst[bewerken]

Week

Treintype Verbinding Dienstregeling
L Leuven - Mechelen - Sint-Niklaas 1x/u
P Leuven - Mechelen - Sint-Niklaas Tijdens de piekuren
P Mechelen - Sint-Niklaas Tijdens de piekuren
P Sint-Niklaas - Antwerpen-Centraal Tijdens de piekuren

Weekend

Treintype Verbinding Dienstregeling
L Mechelen - Sint-Niklaas 1x/u

Huidige toestand[bewerken]

Voor wat de sectie Sint-Niklaas - Terneuzen betreft werd het reizigersverkeer opgeheven op 6 oktober 1951 (Hulst - Terneuzen) en op 18 mei 1952 (Sint-Niklaas - Hulst). Het goederenverkeer op de sectie Sint-Niklaas - De Klinge (grens met Nederland) werd opgeheven in oktober 1975. Op de bedding van het tracé Sint-Niklaas - De Klinge is over een lengte van 11 km een fiets- en wandelpad uit asfalt aangelegd dat deel uitmaakt van het fietsroutenetwerk van het Waasland en Zeeland. [2]

Het Nederlandse deel van het tracé bestaat nog deels als goederenspoorlijn vanaf Terneuzen naar het industrieterrein Sluiskil-Oost en vandaar naar het bedrijventerrein in de Axelse Vlakte. Het goederenverkeer op de sectie De Klinge - Axel-aansluiting werd opgeheven in juli 1968. Dit oostelijke deel van het tracé tot de grens met België is weggehaald in 1984. De ligging ervan is deels nog in het landschap herkenbaar. Sommige straatnamen herinneren er nog aan, zoals de Oude Spoorbaan en de Stationsstraat in Axel en het Stationsplein in Hulst.

Geschiedenis[bewerken]

Spoorlijn 54 werd aangelegd en geëxploiteerd door de in 1861 opgerichte private spoorwegmaatschappij Société Anonyme du Chemin de Fer International de Malines à Terneuzen, kortweg M-T. Het doel van deze noord-zuidverbinding was enerzijds de afzet van steenkool uit het bekken van Charleroi te vergroten, anderzijds het internationale transport door België te bevorderen. De spoorweg speelde een zeer belangrijke rol in het economisch en sociaal leven, en was van doorslaggevende betekenis voor de ontsluiting en de mobiliteit van de provincies Oost-Vlaanderen en Antwerpen, in het bijzonder de regio's Waasland en Klein-Brabant. Vandaar dat ook de stads- en gemeentebesturen van Sint-Niklaas (waar de hoofdzetel van de maatschappij was gevestigd), Temse, Bornem, Puurs en Willebroek voor een (belangrijk) deel tussenkwamen in de financiering van de spoorweg. In Nederland was de spoorlijn vooral van belang voor de ontsluiting van de haven van Terneuzen en het vergroten van het afzetgebied van Zeeuwse landbouwproducten.

Om de 67 km tussen Hombeek (Mechelen) en de aansluiting op de lijn Gent-Terneuzen te overbruggen, moesten 3 bruggen worden aangelegd: in Willebroek, Temse en Sluiskil (Nederland). De brug in Temse - de lastigste opdracht in het project - werd ontworpen door de Franse ingenieur Gustave Eiffel, de man die later ook de Eiffeltoren zou bouwen. De eerste brug over de Schelde tussen Temse en Bornem werd 343 meter lang en was in 1870 voltooid. De eerste reizigersdienst tussen Mechelen en Temse kwam tot stand in 1870. De spoorweg kende een belangrijke groei en bloei en onderstreepte haar grote sociaal-economische betekenis. Tijdens Wereldoorlog I liep de brug ernstige schade op (vooral het beweegbare gedeelte), maar zij bleef functioneren en werd in 1924 volledig hersteld. Tot in de jaren ‘20 bleef de maatschappij groeien en succes kennen. De economische crash in de jaren '30 leidde een kentering in, gevolgd door de Tweede Wereldoorlog. In mei 1940 werd de Temsebrug om strategische redenen door Belgische en (vooral) Franse genietroepen opgeblazen. De Tweede Wereldoorlog betekende de doodsteek voor de maatschappij M-T. In 1948 werd de exploitatie van de lijn overgedragen aan de NMBS in België en aan de NS in Nederland. De maatschappij Mechelen-Terneuzen werd officieel ontbonden in 1951. [3]

Galerij[bewerken]

Zie ook[bewerken]

HSL: 1 · 2 · 3 · 4
Spoorlijnen: 0 · 12 · 13 · 15 · 16 · 16A · 19 · 20 · 21 · 21A · 21D · 24 · 25 · 25N · 26 · 27 · 27A · 27B · 28 · 29 · 34 · 35 · 35/1 · 35/2 · 36 · 36C · 36N · 37 · 39 · 40 · 42 · 43 · 44 · 49 · 50 · 50A · 51 · 51A · 51B · 51B/1 · 52 · 53 · 53/1 · 54 · 55 · 57 · 58 · 59 · 60 · 66 · 69 · 73 · 75 · 75A · 78 · 82 · 86 · 89 · 90 · 94 · 96 · 97 · 108 · 112 · 115 · 116 · 117 · 118 · 122 · 123 · 124 · 125 · 125B · 130 · 130A · 132 · 134 · 139 · 140 · 141 · 144 · 154 · 161 · 161D · 162 · 163 · 165 · 166 · 167
Goederenlijnen: 10 · 11 · 11A · 17 · 21C · 26A · 26B · 27C · 36A · 100 · 106 · 125A · 127 · 137 · 138 · 147 · 150 · 155 · 202 · 202A · 204 · 207 · 208 · 209 · 211 · 214 · 217 · 218 · 220 · 221 · 222 · 223 · 224 · 226 · 230 · 231 · 232 · 242 · 260 · 260A · 269 · 270 · 272 · 273 · 276 · 280 · 283 · 285 · 288 · 289
Opgebroken: 12B · 18 · 21B · 22 · 23 · 30 · 31 · 32 · 33 · 33A · 38 · 45 · 45A · 46 · 47 · 48 · 56 · 61 · 62 · 63 · 64 · 65 · 66A · 67 · 68 · 69B · 73A · 74 · 76 · 77 · 77A · 79 · 80 · 81 · 83 · 85 · 87 · 88 · 88A · 92 · 98 · 99 · 102 · 107 · 109 · 110 · 111 · 112A · 113 · 114 · 119 · 120 · 121 · 126 · 128 · 131 · 133 · 135 · 136 · 136B · 137 · 138A · 140A · 142 · 143 · 153 · 156 · 160 · 164 · 201 · 203 · 205 · 249 · 253 · 254 · 257 · 264 · 266 · 266A · 267