Kasteel Bronkhorst (Gelderland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kasteel Bronkhorst
Slot Bronkhorst in 1731
Slot Bronkhorst in 1731
Locatie Vlag Bronckhorst Bronckhorst, Vlag Gelderland Gelderland, Vlag van Nederland Nederland
Algemeen
Kasteeltype burcht (militair versterkt bouwwerk)
Bouwmateriaal baksteen-natuursteen
Eigenaar Staatbosbeheer
Gebouwd in onbekend
Gebouwd door Bronckhorst heren van wapen.svg Heren van Bronckhorst
Gesloopt in Omstreeks 1828
De andere kant van het slot, door Jacobus Craandijk in 1743
Poortgebouw vanaf het kasteel gezien in 1743

Kasteel Bronkhorst was een kasteel in de gemeente Bronckhorst, westelijk gelegen van het centrum van Bronkhorst, in de Nederlandse provincie Gelderland.

Geschiedenis[bewerken]

Kasteel Bronkhorst was het stamslot van de Heren van Bronckhorst en was een van de belangrijkste kastelen in de graafschap Zutphen. Het kasteel was gelegen aan een strategische plek aan de IJssel ten zuiden van Zutphen. Onbekend is wanneer het kasteel gebouwd werd, het kasteel is een zogenaamd mottekasteel, deze versterkingsvorm wordt traditioneel een ontstaan toegedicht ergens aan het eind van de 10e eeuw. Tijdens de Middeleeuwen heeft het kasteel het zwaar te verduren door belegeringen, echter tijdens de Tachtigjarige Oorlog wordt in 1582 het kasteel na een negen maanden lang Spaans beleg bezet en in brand gestoken. Nadien verbouwen de Van Limburg-Stirums het pand dermate dat er weer bewoning mogelijk is. In de 18e eeuw raakt het complex langzaam in verval, Frederik Albert laat de donjon nog restaureren, maar de rest zal in latere tijden stukje bij beetje worden gesloopt. Omstreeks 1848 was er nog een imposante toren aanwezig die in die tijd bewoond werd door een boer.[1]. In 1896 bestond nog een klein deel van het kasteel bestaande uit het voorgebouw, in die tijd in een vervallen toestand. Rond 1920 werden de laatste restanten van het kasteel Bronckhorst ten slotte gesloopt[2]. Van het kasteel resten alleen de opgeworpen slotheuvel bij het stadje Bronkhorst. De lege slotheuvel werd in 1962 door de erven Metelerkamp overgedragen aan de Staat der Nederlanden en wordt sindsdien beheerd door Staatsbosbeheer. In het nabijgelegen Dickens Museum staat een maquette van het voormalige afgebroken Kasteel Bronkhorst in een schaal van 1:10 [3].

Slotkapel[bewerken]

In 1344 zijn het Gijsbert V van Bronckhorst en zijn vrouw Catharina van Leefdael die nabij het kasteel een kapel oprichten gewijd aan Maria en Sint-Maarten. Ook schenken zij goederen aan de kapel ten bate van het levensonderhoud van de priester. Daarnaast krijgt hij jaarlijks twee manden vis uit de beek bij het kasteel. Op 19 januari 1345 vindt een vernieuwde stichting plaats wat mogelijk duidt op een oudere (slot)kapel waar verder niets van bekend is. In 1360 vindt onder Willem IV van Bronckhorst nogmaals een stichting van de kapel plaats. Nadien raakt de kapel in verval. Bij de verbouwing tot schoolgebouw in het jaar 1843 gaan veel middeleeuwse elementen verloren. In 1964 wordt de kapel gerestaureerd en zoveel als mogelijk in oude stijl teruggebracht[4].

't Hoge Huys[bewerken]

't Hoge Huys of Ophemert uit 1633 aan het einde van de Kapelstraat is het voormalige ontvangsthuis van de Heren van Bronckhorst. Het huis werd gebouwd na de grote stadsbrand van Bronkhorst op oude stadsmuurresten[5]. Het was het woonhuis van Bernhard Buck, de rentmeester van Herman Otto I van Limburg Stirum die dan eigenaar van het kasteel is. In 2000 werd het huis grondig gerestaureerd.[6]