Molkwerum

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Molkwerum
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Wapen van Molkwerum
Details
Molkwerum
Molkwerum
Situering
Provincie Vlag Friesland Friesland
Gemeente Vlag Súdwest-Fryslân Súdwest-Fryslân
Coördinaten 52° 54′ NB, 05° 24′ OL
Algemeen
Inwoners (1-7-2011) 384
Overig
Postcode 8722
Netnummer 0514
Belangrijke verkeersaders N359
Foto's
Sint-Lebuïnuskerk (2011)
Sint-Lebuïnuskerk (2011)
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Súdwest-Fryslân

Molkwerum (Fries: Molkwar) is een Nederlands dorp in de gemeente Súdwest-Fryslân, provincie Friesland en is gelegen aan het IJsselmeer.

Geschiedenis[bewerken]

In 1320 wordt het dorp als Molkemannahusen voor het eerst vermeld.[1] In 1400 werd vermeld dat jonker Walraven van Brederode met veel krijgsvolk uit Stavoren, dat toen in de macht van de Hollanders was, optrok tegen de Friezen, die zich verschanst hadden bij het blokhuis te Molckenhuys bij Stavoren, dat nu Molcwere heet'.

Het wapen van Molkwerum met de zwaan boven de ingang van de kerk

Molkwerum was in de 16e en 17e eeuw een belangrijke vissersplaats met een eigen sluis en een zeehaven in de Zuiderzee. In deze bloeiperiode had Molkwerum een eigen kantoor in Amsterdam om het dorp te vertegenwoordigen.[2]

In Molkwerum werd een dialect gesproken dat, met het dialect van Hindeloopen, beschouwd werd als het ‘echte’ Fries. Beide dialecten vertoonden kenmerken van het oud-Fries.[2] Er zijn beschrijvingen van buitenlanders (o.a. van Cosimo III de' Medici) die onder andere om de taal te horen en de opvallende klederdracht te zien, reizen maakten naar Hindeloopen en Molkwerum.

Het dorp was gebouwd op acht pôllen, door water van elkaar gescheiden. Deze eilandjes hadden de namen: Sorke Pol, Katte Pol, Hoeunde Pol, Wester-Ich, Eester-Ich, Grims Pol/Arjens Pol, De Pol/ook wel Wiebren Hantjes Pol of De Tooenen genoemd en de Jaaxme Fonne Pol. Via bruggetjes en planken onderhielden de dorpsbewoners hun onderlinge contacten. Door zijn vele kanaaltjes en de 27 bruggen in het dorp werd Molkwerum ook wel het Venetië van het Noorden genoemd.[2]

In de tweede helft van de 18e eeuw en gedurende de 19e eeuw daalde het inwonertal. Veel karakteristieke huizen werden gesloopt en sloten gedempt, maar de onregelmatige dorpsplanning is nog steeds zichtbaar. Molkwerum werd door die wonderlijke plaatsing van huizen vroeger ook wel het ‘Friesche doolhof’ genoemd.[2] Daarnaast was Molkwerum beroemd om z'n handel in zwanen-pekelvlees, wat terug te vinden is in het dorpswapen, een witte zwaan.[2]

Tot de gemeentelijke herindeling in 1984 maakte Molkwerum deel uit van de gemeente Hemelumer Oldeferd. In dat jaar werd een groot deel van deze gemeente met de steden Hindeloopen, Stavoren en Workum opgenomen in de nieuwe gemeente Nijefurd gevormd. Per 1 januari 2011 werd Molkwerum ingedeeld bij de gemeente Súdwest-Fryslân.

Binnen het dorp ligt het Erehof Molkwerum, met een graf voor de tijdens de Tweede Wereldoorlog omgekomen RAF-piloot Tom McCrorie, en de Lebuïnuskerk die herbouwd is in 1850 en waar Adrianus van Veldhuizen nog predikant is geweest.

Bezienswaardigheden[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie ook lijst van rijksmonumenten in Molkwerum

In Molkwerum is een Elvis Presley Museum gevestigd met allerlei memorabilia van de acteur en zanger Elvis Presley. Het museum is gevestigd in een antiekboerderij, met onder meer verwante artikelen als originele Amerikaanse jukeboxen van het merk Wurlitzer, popcornmachines en benzinepompjes.

Openbaar vervoer[bewerken]

Molkwerum deelt samen met het naburige Koudum het Station Koudum-Molkwerum aan de spoorlijn Leeuwarden-Stavoren.

Geboren[bewerken]

Zie ook[bewerken]