Georg von Békésy
 Georg von Békésy |
||
| 3 juni 1899 – 13 juni 1972 | ||
 |
||
| Geboorteland | Hongarije | |
| Geboorteplaats | Boedapest | |
| Plaats van overlijden | Honolulu | |
| Nobelprijs voor de | Fysiologie of Geneeskunde | |
| In | 1961 | |
| Reden | Voor het ophelderen van het slakkenhuis in het oor | |
| Voorganger(s) | Peter Medawar Sir Frank Macfarlane Burnet |
|
| Opvolger(s) | Francis Crick James Watson Maurice Wilkins |
|
Georg von Békésy (Békésy György) (Boedapest, 3 juni 1899 – Honolulu, 13 juni 1972) was een Hongaars biofysicus en Nobelprijswinnaar. In 1961 kreeg hij de Nobelprijs voor de Fysiologie of Geneeskunde voor zijn onderzoek naar de rol van het slakkenhuis in het oor van een zoogdier.
De beslissing om von Békésy de prijs toe te kennen is tot op de dag van vandaag onderwerp van controverse, vooral om dat onderzoek uit de jaren na de uitreiking aantoonden dat zijn voornaamste conclusies fout waren.
Levensloop [bewerken]
Békésy werd geboren als de zoon van Alexander von Békésy, een diplomaat, en diens vrouw Paula. Hij ging naar school in Boedapest, Istanboel, München en Zürich. Hij studeerde scheikunde in Bern en ontving in 1926 zijn Ph.D. in de natuurkunde van de Loránd Eötvös Universiteit.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werkte Békésy voor de Hongaarse posterijen, alwaar hij onderzoek deed naar telecommunicatie. Dit wekte zijn interesse in de werking van het oor. In 1946 verliet hij Hongarije om zich aan het Karolinska Instituut in Zweden bezig te gaan houden met onderzoek naar het oor.
Békésy ontwikkelde een methode om het binnenoor van een menselijk kadaver te ontleden zonder daarbij het slakkenhuis te beschadigen. Met strobefotografie en zilvervlokken als markeerder kon hij zien dat het basilair membraan beweegt als een oppervlaktegolf indien het wordt gestimuleerd door geluid. Vanwege de structuur van het slakkenhuis en het basilair membraan, zorgden verschillende geluidsfrequenties ervoor dat de maximale amplitude van de golven op verschillende plaatsen van het membraan plaatsvonden.[1] Békésy concludeerde dat zijn onderzoek aan kon tonen hoe verschillende geluidsfrequenties in het slakkenhuis worden verdeeld alvorens via een andere axon het oor te verlaten. Hij trok de conclusie dat elke haarcel in het slakkenhuis reageerde op een specifieke frequentie. Hij maakte later een mechanisch model van het slakkenhuis, wat deze conclusie bevestigde. Het model kon echter geen antwoord geven op de vraag wat voor functie deze frequentiedispersie had.[1]
In 1947 verhuisde Békésy naar de Verenigde Staten, alwaar hij tot 1966 aan de Harvard-universiteit werkte. In 1966 werd hij professor aan de Universiteit van Hawaï.
Externe links [bewerken]
- Nobel Prize Biography
- Georg von Békésy page at the Pacific Biosciences Research Center
- Békésy Laboratory of Neurobiology website
- Békésy art collection
- My experiences in different laboratories, autobiographical speech by von Békésy
| Bronnen, noten en/of referenties |
